Loading...
New Cheque Book Rules: జనవరి 1 నుంచి కొత్త చెక్ రూల్స్.. పాత చెక్‌లతో చెల్లింపులు కష్టమే
జనవరి 1 నుంచి కొత్త చెక్ రూల్స్.. పాత చెక్‌లతో చెల్లింపులు కష్టమే

New Cheque Book Rules: జనవరి 1 నుంచి కొత్త చెక్ రూల్స్.. పాత చెక్‌లతో చెల్లింపులు కష్టమే

వ్రాసిన వారు Sirish Praharaju
Aug 24, 2026
10:56 am

ఈ వార్తాకథనం ఏంటి

బ్యాంకింగ్ లావాదేవీల్లో ఇప్పటికీ చెక్కులను ఉపయోగిస్తున్న ఖాతాదారులు తమ చెక్ బుక్‌లో కొత్త భద్రతా ఫీచర్లు ఉన్నాయో లేదో ఒకసారి పరిశీలించుకోవడం మంచిది. చెక్కుల ద్వారా జరిగే మోసాలను అరికట్టడంతో పాటు, వాటి గుర్తింపు, ధ్రువీకరణను మరింత సులభతరం చేసేందుకు బ్యాంకులు కొత్త విధానాలను తీసుకొస్తున్నాయి. ఇందులో భాగంగా ఆల్ఫాన్యూమరిక్ కోడ్‌తో కూడిన చెక్ బుక్‌లను జారీ చేస్తున్నాయి. బ్యాంక్ ఆఫ్ ఇండియా (BOI)ఇప్పటికే తన చెక్ లీఫ్‌లపై ఆల్ఫాన్యూమరిక్ కోడ్‌ను ప్రవేశపెట్టింది. కొత్త సిరీస్ చెక్ బుక్‌లను వినియోగించాలని ఖాతాదారులకు సూచించింది. ఈ ఆల్ఫాన్యూమరిక్ కోడ్‌లో అక్షరాలు,సంఖ్యలు రెండూ ఉంటాయి. చెక్కులను సులభంగా గుర్తించడం,వాటి వివరాలను ధ్రువీకరించడం,తారుమారు లేదా నకిలీ చెక్కుల ద్వారా జరిగే మోసాలను తగ్గించడం దీని ప్రధాన ఉద్దేశం.

వివరాలు 

జనవరి 1, 2027 నుంచి కొత్త విధానం

అధిక విలువైన చెల్లింపులకు చెక్కులను తరచుగా ఉపయోగించే ఖాతాదారులు తమ వద్ద ఉన్న పాత చెక్ బుక్‌ను మార్చుకోవాల్సిన అవసరం ఉందా లేదా అనే విషయాన్ని తమ బ్యాంకును సంప్రదించి నిర్ధారించుకోవాలి.

బ్యాంకింగ్ ప్రక్రియను మరింత వేగవంతం, సురక్షితంగా చేయడంలో భాగంగా జనవరి 1, 2027 నుంచి చెక్ బుక్‌లపై ఆల్ఫాన్యూమరిక్ కోడ్‌లను తప్పనిసరి చేయనున్నట్లు పేర్కొంటున్నారు.

ఈ నేపథ్యంలో ఖాతాదారులు తమ పాత చెక్ బుక్‌లను మార్చుకునేందుకు డిసెంబర్ 31, 2026 వరకు గడువు ఉంది.

ఇప్పటికే పలు బ్యాంకులు కొత్త చెక్ బుక్‌లను జారీ చేసే ప్రక్రియను ప్రారంభించాయి. మరికొన్ని బ్యాంకులు కూడా ఈ ప్రక్రియను అమలు చేస్తున్నాయి.

వివరాలు 

డిసెంబర్ 31లోగా చెక్ బుక్ మార్చుకోండి

కొత్త నిబంధనల ప్రకారం డిసెంబర్ 31, 2026 తర్వాత కొత్త ఆల్ఫాన్యూమరిక్ కోడ్ లేని రూ.50,000 లేదా అంతకంటే ఎక్కువ విలువైన పాత చెక్కులను అంగీకరించబోమని బ్యాంక్ ఆఫ్ ఇండియా తన ఖాతాదారులకు సమాచారం ఇచ్చింది.

చెల్లింపుల సమయంలో ఎలాంటి ఇబ్బందులు తలెత్తకుండా ఉండేందుకు వీలైనంత త్వరగా కొత్త చెక్ బుక్ కోసం దరఖాస్తు చేసుకోవాలని సూచించింది.

ఇతర ప్రభుత్వ, ప్రైవేట్ రంగ బ్యాంకులు కూడా ఆల్ఫాన్యూమరిక్ కోడ్‌లతో కూడిన కొత్త చెక్ బుక్‌లను జారీ చేసే ప్రక్రియను ప్రారంభిస్తున్నాయి.

ఖాతాదారులు తమ బ్యాంకు నుంచి వచ్చే ఇమెయిల్, SMS సందేశాలను పరిశీలించి, కొత్త చెక్ బుక్ పొందేందుకు అవసరమైన చర్యలు తీసుకోవాలని సూచించారు.

ADVERTISEMENT

వివరాలు 

బ్యాంకును బట్టి చెక్ బుక్ ఛార్జీలు

కొత్త చెక్ బుక్ కోసం వసూలు చేసే ఛార్జీలు బ్యాంకు, ఖాతా రకాన్ని బట్టి మారుతాయి.

ఉదాహరణకు బ్యాంక్ ఆఫ్ ఇండియాలో పొదుపు ఖాతాదారులకు 25 పేజీల చెక్ బుక్‌ను సంవత్సరానికి ఉచితంగా అందిస్తున్నట్లు సమాచారం.

ఆ పరిమితి దాటిన తర్వాత ఒక్కో చెక్ పేజీకి రూ.5 చొప్పున ఛార్జీ విధిస్తారు. అయితే ఇతర బ్యాంకుల్లో చెక్ బుక్ ఛార్జీలు భిన్నంగా ఉండొచ్చు.

అందువల్ల ఖాతాదారులు తమ బ్యాంకు నిబంధనలను తెలుసుకోవాలి.

ADVERTISEMENT

వివరాలు 

చెక్ క్లియరింగ్ మరింత వేగంగా

చెక్కు క్లియరింగ్ వ్యవస్థను వేగవంతం చేయడంతో పాటు మరింత సురక్షితంగా మార్చేందుకు రిజర్వ్ బ్యాంక్ ఈ విధానాలను తీసుకొచ్చింది.

చెక్ ట్రంకేషన్, నిరంతర క్లియరింగ్ విధానాల ద్వారా కాగితపు చెక్కులను చెల్లింపు బ్యాంకుకు భౌతికంగా పంపాల్సిన అవసరం తగ్గింది.

దీంతో చెక్ క్లియరింగ్‌కు పట్టే సమయం కూడా తగ్గుతుంది.

చెక్ ట్రంకేషన్ అంటే ఏంటి?

చెక్ ట్రంకేషన్ అనేది చెక్ క్లియరింగ్ వ్యవస్థలో ఉపయోగించే విధానం. ఇందులో భౌతికంగా ఉన్న కాగితపు చెక్కును ఎలక్ట్రానిక్ రూపంలోకి డిజిటైజ్ చేస్తారు.

అనంతరం చెక్కుపై పేర్కొన్న మొత్తాన్ని చెల్లించాల్సిన బ్యాంకుకు దాని డిజిటల్ రూపాన్ని పంపిస్తారు.

ఈ విధానం వల్ల కాగితపు చెక్కుల రవాణా అవసరం తగ్గడంతో పాటు, క్లియరింగ్ ప్రక్రియ వేగవంతమవుతుంది.

వివరాలు 

చెక్కు మూడు నెలల వరకు మాత్రమే చెల్లుబాటు

సాధారణంగా చెక్కుపై పేర్కొన్న తేదీ నుంచి మూడు నెలల వరకు అది చెల్లుబాటులో ఉంటుంది.

కాబట్టి ఖాతాదారులు చెక్కులను వాటి చెల్లుబాటు వ్యవధిలోనే జమ చేయాలి. గడువు ముగిసిన తర్వాత చెక్కును సమర్పిస్తే అది చెల్లకపోవచ్చు.

అలాగే ఖాతాలో తగినంత మొత్తం లేకపోవడం వంటి కారణాలతో చెక్కు తిరస్కరణకు గురైతే ఆర్థిక ఇబ్బందులతో పాటు కొన్ని సందర్భాల్లో చట్టపరమైన పరిణామాలు కూడా ఎదురయ్యే అవకాశం ఉంది.

పరిస్థితులను బట్టి చెక్ బౌన్స్ అంశం నెగోషియబుల్ ఇన్‌స్ట్రుమెంట్స్ యాక్ట్, 1881లోని సెక్షన్ 138 కింద చర్యకు దారితీయవచ్చు.

వివరాలు 

ఆల్ఫాన్యూమరిక్ కోడ్‌తో ప్రయోజనం ఏంటి?

ఆల్ఫాన్యూమరిక్ కోడ్ అంటే అక్షరాలు, సంఖ్యల కలయికతో రూపొందించిన ప్రత్యేక కోడ్. చెక్కుల గుర్తింపు, ధ్రువీకరణలో ఇది ఉపయోగపడుతుంది.

ముఖ్యంగా చెక్కుల వివరాలను తారుమారు చేయడం, నకిలీ చెక్కులను ఉపయోగించడం వంటి మోసాలను తగ్గించడంలో ఈ భద్రతా విధానం సహాయపడుతుంది.

అందువల్ల చెక్ బుక్ ఉపయోగించే ఖాతాదారులు తమ బ్యాంకు నుంచి వచ్చే తాజా సూచనలను గమనించి, అవసరమైతే గడువులోగా కొత్త చెక్ బుక్ తీసుకోవడం మంచిది.

ADVERTISEMENT