Bathukamma:సద్దుల బతుకమ్మకు ఆ పేరెలా వచ్చింది? ఐదు రకాల నైవేద్యాల వెనుక అసలు కథ ఇదే!
ఈ వార్తాకథనం ఏంటి
తెలంగాణ నేలపై పూల పరిమళాన్ని, మహిళల సందడిని, సంప్రదాయాల వైభవాన్ని ఒకే వేదికపై ఆవిష్కరించే పండుగ బతుకమ్మ. తొమ్మిది రోజుల పాటు అంగరంగ వైభవంగా సాగే ఈ వేడుకలు దుర్గాష్టమి రోజున నిర్వహించే సద్దుల బతుకమ్మతో ఘనంగా ముగుస్తాయి. బతుకమ్మ పండుగలో చివరి రోజైన సద్దుల బతుకమ్మకు ప్రత్యేకమైన ఆధ్యాత్మిక ప్రాధాన్యత ఉంది. మరి సద్దుల బతుకమ్మకు ఆ పేరు ఎలా వచ్చింది? ఈ రోజున ఎలాంటి ఆచారాలు పాటిస్తారు? అమ్మవారికి ఎలాంటి నైవేద్యాలు సమర్పిస్తారు? ఇప్పుడు వివరంగా తెలుసుకుందాం.
వివరాలు
దుర్గాష్టమి రోజున సద్దుల బతుకమ్మ
తెలంగాణలో బతుకమ్మ వేడుకలు మహాలయ అమావాస్య నుంచి ప్రారంభమై తొమ్మిది రోజుల పాటు కొనసాగుతాయి.
ఎంగిలిపూల బతుకమ్మతో మొదలయ్యే ఈ పండుగలో ప్రతిరోజూ ప్రత్యేకమైన పూలతో బతుకమ్మను పేర్చి అమ్మవారిని భక్తిశ్రద్ధలతో పూజిస్తారు.
2026లో అక్టోబర్ 18, ఆదివారం దుర్గాష్టమి సందర్భంగా సద్దుల బతుకమ్మను జరుపుకుంటారు. చివరి రోజున అమ్మవారికి వివిధ రకాల సద్దులను నైవేద్యంగా సమర్పించడం ఈ పండుగలో ప్రధాన ప్రత్యేకత.
ఐదు రకాల సద్దులను అమ్మవారికి సమర్పించే సంప్రదాయం ఉండటంతో ఈ పండుగకు 'సద్దుల బతుకమ్మ' అనే పేరు వచ్చిందని పెద్దలు చెబుతారు.
వివరాలు
తొమ్మిది రోజులు.. ప్రత్యేకమైన నైవేద్యాలు
బతుకమ్మ తొమ్మిది రోజుల వేడుకల్లో ప్రతి రోజుకూ ఓ ప్రత్యేకత ఉంటుంది. మొదటి ఎనిమిది రోజుల పాటు వివిధ రకాల పూలతో బతుకమ్మలను పేర్చి, ఆయా రోజులకు అనుగుణంగా నైవేద్యాలు సమర్పిస్తారు.
మహిళలంతా ఒకచోట చేరి బతుకమ్మ చుట్టూ తిరుగుతూ పాటలు పాడుతారు. చప్పట్లు కొడుతూ సంప్రదాయ నృత్యాలతో అమ్మవారిని ఆరాధిస్తారు.
చివరి రోజైన సద్దుల బతుకమ్మను మాత్రం మరింత పెద్దగా, అందంగా పేర్చడం ఆనవాయితీ. పసుపుతో గౌరీదేవిని తయారు చేసి బతుకమ్మ వద్ద ఉంచి ప్రత్యేక పూజలు నిర్వహిస్తారు.
తొమ్మిది రోజుల పాటు అమ్మవారిని భక్తితో పూజించిన అనంతరం చివరి రోజున ఘనంగా నైవేద్యాలు సమర్పిస్తారు.
వివరాలు
సద్దుల నైవేద్యాలకు ప్రత్యేకత
సద్దుల బతుకమ్మ రోజున ఇంట్లోనే తయారు చేసిన వివిధ రకాల వంటకాలను అమ్మవారికి నైవేద్యంగా సమర్పిస్తారు.
పులగమన్నం, పులిహోర, చిత్రాన్నం, నువ్వుల సద్ది, కొబ్బరి సద్ది, పెరుగన్నం వంటి వంటకాలను భక్తిశ్రద్ధలతో తయారు చేసి అమ్మవారికి సమర్పించడం సంప్రదాయంగా వస్తోంది.
తొమ్మిది రోజుల పాటు అమ్మవారిని పూజించిన అనంతరం చివరి రోజున ప్రత్యేకమైన నైవేద్యాలతో వేడుకలను ఘనంగా నిర్వహిస్తారు.
ఈ కారణంగానే సద్దుల బతుకమ్మను 'పెద్ద బతుకమ్మ' అని కూడా పిలుస్తారు.
వివరాలు
పూల సేకరణలో పురుషుల భాగస్వామ్యం
బతుకమ్మ ప్రధానంగా మహిళల పండుగగా ప్రసిద్ధి చెందినప్పటికీ.. సద్దుల బతుకమ్మ సందర్భంగా పురుషులు కూడా ఉత్సాహంగా పాల్గొంటారు.
తంగేడు, గునుగు వంటి స్థానిక పూలను పచ్చిక బయళ్ల నుంచి సేకరించి ఇంటికి తీసుకొస్తారు. అనంతరం కుటుంబ సభ్యులంతా కలిసి ఆ పూలతో పెద్ద బతుకమ్మను అందంగా తయారు చేస్తారు.
స్థానికంగా లభించే సహజ పూలతో బతుకమ్మను పేర్చడం ఈ పండుగలోని మరో విశేషం.
పూల సేకరణ నుంచి బతుకమ్మ తయారీ వరకు కుటుంబ సభ్యులంతా కలిసి పాల్గొనడంతో పండుగ వాతావరణం మరింత సందడిగా మారుతుంది.
వివరాలు
పుట్టింటికి వచ్చే ఆడపడుచులు
బతుకమ్మ పండుగ సందర్భంగా వివాహమైన మహిళలు అత్తవారింటి నుంచి పుట్టింటికి రావడం తెలంగాణలో ఎంతో ఆప్యాయమైన సంప్రదాయం.
తల్లిదండ్రులు, తోబుట్టువులు, ఇతర బంధువులతో కలిసి బతుకమ్మ ఆడుతూ, పాడుతూ ఆనందాన్ని పంచుకుంటారు.
ఆడపడుచుల రాకతో పల్లెలు, పట్టణాల్లో పండుగ సందడి మరింత పెరుగుతుంది.
కుటుంబ సభ్యుల కలయిక, బంధుత్వాల మధ్య ఆప్యాయతలు, మహిళల ఆటపాటలు బతుకమ్మ వేడుకలకు ప్రత్యేక ఆకర్షణగా నిలుస్తాయి.
వివరాలు
ప్రకృతి పండుగ.. తెలంగాణ సంస్కృతికి ప్రతీక
సద్దుల బతుకమ్మ వేడుకలు ముగిసిన అనంతరం మహిళలు బతుకమ్మలను సమీపంలోని చెరువులు, కుంటలు లేదా నదీజలాల్లో నిమజ్జనం చేస్తారు.
వివిధ రకాల సహజ పూలతో బతుకమ్మను పేర్చి, గౌరీదేవిని పూజించిన అనంతరం ఆ పూలను తిరిగి ప్రకృతిలో కలపడం ఈ పండుగలోని ప్రత్యేకత.
అందుకే బతుకమ్మ కేవలం పూల పండుగ మాత్రమే కాదు. తెలంగాణ సంస్కృతి, సంప్రదాయాలు, కుటుంబ అనుబంధాలు, ప్రకృతిపై గౌరవానికి ప్రతీకగా నిలిచే ఆధ్యాత్మిక వేడుక.
తరతరాలుగా కొనసాగుతున్న ఈ సంప్రదాయాన్ని భావితరాలకు అందించడం ప్రతి ఒక్కరి బాధ్యత.