Exoplanet : సౌర కుటుంబం వెలుపల తొలిసారి రేడియో తరంగాలు.. గ్రహంపై అరోరా సంకేతాలు
ఈ వార్తాకథనం ఏంటి
సౌర కుటుంబం వెలుపల ఉన్న ఓ గ్రహం నుంచి తొలిసారిగా రేడియో తరంగాలను శాస్త్రవేత్తలు గుర్తించారు. దక్షిణాఫ్రికాలోని మీర్కాట్ (MeerKAT) రేడియో టెలిస్కోప్ ద్వారా ఈ తరంగాలను గుర్తించారు. ఈ పరిశోధనలో బీటా పిక్టోరిస్ బీ (Beta Pictoris b) అనే వాయు గ్రహం నుంచి రేడియో తరంగాలు వచ్చినట్టు తేలింది. ఈ గ్రహం యువ నక్షత్రం బీటా పిక్టోరిస్ చుట్టూ పరిభ్రమిస్తోంది. ఇది భూమికి సుమారు 63 కాంతి సంవత్సరాల దూరంలో ఉంది. ఈ రేడియో సంకేతాలు ఏలియన్స్కు సంబంధించినవి కావని ఖగోళ శాస్త్రవేత్తలు స్పష్టం చేస్తున్నారు. బదులుగా,సౌర కుటుంబానికి వెలుపల ఉన్న ఓ గ్రహంపై అరోరా ఏర్పడుతున్నదానికి ఇవి తొలి స్పష్టమైన ఆధారాలు కావచ్చని పరిశోధకులు చెబుతున్నారు.
వివరాలు
గ్రహం నుంచే రేడియో తరంగాల గుర్తింపు.. కీలక ముందడుగు
అంతేకాదు, ఈ రేడియో తరంగాల ఆధారంగా ఆ గ్రహం అయస్కాంత క్షేత్రం గురించి కూడా సమాచారం తెలుసుకునే అవకాశం ఉంది.
ఇదే నిజమని పరిశీలనలో నిర్ధారణ అయితే, ఎక్సోప్లానెట్ అయస్కాంత క్షేత్రాన్ని నేరుగా గుర్తించిన తొలి సందర్భంగా ఇది నిలవొచ్చు.
ఈ పరిశోధనకు యూనివర్సిటీ ఆఫ్ ఒరెగాన్కు చెందిన ఖగోళ శాస్త్రవేత్త యెవెట్ సెండెస్ నేతృత్వం వహించారు.
గతంలో ఎక్సోప్లానెట్ల నుంచి రేడియో తరంగాలను గుర్తించే ప్రయత్నాల్లో ప్రధాన సమస్య.. ఆ సంకేతాలు గ్రహం నుంచి వచ్చాయా? లేక గ్రహం చుట్టూ తిరిగే నక్షత్రం నుంచి వచ్చాయా? అన్నది నిర్ధారించడం.
అయితే బీటా పిక్టోరిస్ బీ విషయంలో రేడియో తరంగాలను నేరుగా ఆ గ్రహంతో అనుసంధానించగలిగామని పరిశోధకులు చెబుతున్నారు.
వివరాలు
అరోరాతో రేడియో తరంగాలకు సంబంధం
భూమిపై కనిపించే ఉత్తర, దక్షిణ ధ్రువ కాంతులను అరోరా అంటారు. సౌర కుటుంబంలోని శని,గురు, అంగారక గ్రహాలపైనా అరోరాలు కనిపిస్తాయి.
గ్రహం చుట్టూ ఉన్న అయస్కాంత క్షేత్రంలో విద్యుత్ ఛార్జ్ కలిగిన కణాలు కదులుతున్నప్పుడు అవి వాతావరణంలోని అణువులను ఉత్తేజపరుస్తాయి.
దీంతో కాంతి వెలువడుతుంది. ఇదే అరోరాగా కనిపిస్తుంది.ఈ ఛార్జ్ కణాలు కదులుతున్న సమయంలో రేడియో తరంగాలు కూడా విడుదలవుతాయి.
అరోరా నుంచి వెలువడే రేడియో తరంగాలు ఒక ప్రత్యేక లక్షణాన్ని కలిగి ఉంటాయి. వాటి ధ్రువణ దిశ వృత్తాకారంగా మారుతూ ఉంటుంది.
బీటా పిక్టోరిస్ బీ నుంచి గుర్తించిన రేడియో తరంగాల్లో కూడా ఇదే లక్షణాన్ని శాస్త్రవేత్తలు గమనించారు.
దీంతో అక్కడ అరోరా ఉండే అవకాశం ఉందన్న అంచనాకు బలం చేకూరింది.
వివరాలు
భూమి కంటే వేల రెట్లు బలమైన అయస్కాంత క్షేత్రం?
బీటా పిక్టోరిస్ బీకి 1,000 గాస్ కంటే ఎక్కువ బలమైన అయస్కాంత క్షేత్రం ఉన్నట్టు పరిశోధకులు అంచనా వేశారు.
గాస్ అనేది అయస్కాంత క్షేత్ర బలాన్ని కొలిచే ఒక ప్రమాణం. భూమి అయస్కాంత క్షేత్రం సుమారు 0.5 గాస్ మాత్రమే ఉంటుంది.
అంటే బీటా పిక్టోరిస్ బీపై ఉన్న అయస్కాంత క్షేత్రం భూమితో పోలిస్తే చాలా బలంగా ఉండే అవకాశం ఉంది.
ఈ గ్రహం గురు గ్రహం కంటే దాదాపు 10 రెట్లు ఎక్కువ ద్రవ్యరాశి కలిగి ఉంది. పరిమాణం, ద్రవ్యరాశి పరంగా ఇది బ్రౌన్ డ్వార్ఫ్లకు దగ్గరగా ఉంటుంది.
బ్రౌన్ డ్వార్ఫ్లు సాధారణ గ్రహాల కంటే పెద్దవిగా, నక్షత్రాల కంటే చిన్నవిగా ఉండే ఖగోళ వస్తువులు.
వివరాలు
భూమి కంటే వేల రెట్లు బలమైన అయస్కాంత క్షేత్రం?
వీటిలో ఇప్పటికే వేల గాస్ స్థాయిలో బలమైన అయస్కాంత క్షేత్రాలకు సంబంధించిన అరోరాలను శాస్త్రవేత్తలు గుర్తించారు.
అందువల్ల బీటా పిక్టోరిస్ బీపై ఇంత బలమైన అయస్కాంత క్షేత్రం ఉండటం పూర్తిగా ఊహించని విషయం కాదని పరిశోధకులు చెబుతున్నారు.
వివరాలు
మరింత ఆధారం కోసం మరో పరిశీలన అవసరం
బీటా పిక్టోరిస్ బీపై అరోరా ఉందని మరింత బలంగా నిర్ధారించాలంటే రేడియో తరంగాల్లో కాలానుగుణ మార్పులను గుర్తించాల్సి ఉంటుందని యూనివర్సిటీ ఆఫ్ ఆమ్స్టర్డామ్కు చెందిన ఖగోళ శాస్త్రవేత్త జో కాలింగ్హామ్ పేర్కొన్నారు.
గ్రహం తన అక్షంపై తిరుగుతున్నప్పుడు అరోరా మనకు కనిపిస్తూ, మళ్లీ కనిపించకుండా పోవాలి. బీటా పిక్టోరిస్ బీ దాదాపు ఎనిమిది గంటల్లో ఒకసారి తిరుగుతుందని అంచనా.
కాబట్టి రేడియో సంకేతాల్లో కూడా ఇదే తరహా మార్పులు కనిపిస్తే అరోరా ఉనికికి మరింత బలమైన ఆధారం లభిస్తుంది.
ప్రస్తుతం లభించిన ఆధారాలు మాత్రం ఈ గ్రహంపై అరోరా ఉండే అవకాశాన్ని బలంగా సూచిస్తున్నాయని పరిశోధకులు చెబుతున్నారు.