US-Iran War: మళ్లీ ముదిరిన పశ్చిమాసియా ఉద్రిక్తత.. హర్ముజ్లో అమెరికా తాజా వైమానిక దాడులు
ఈ వార్తాకథనం ఏంటి
పశ్చిమాసియాలో మరోసారి యుద్ధ వాతావరణం నెలకొంది. ఖతార్ మధ్యవర్తిత్వంతో అమెరికా-ఇరాన్ మధ్య కాల్పుల విరమణపై ఆశలు కనిపిస్తున్న సమయంలో పరిస్థితులు మళ్లీ ఉద్రిక్తంగా మారాయి. అమెరికా అధ్యక్షుడు డొనాల్డ్ ట్రంప్ ఆదేశాల మేరకు హర్ముజ్ జలసంధి పరిసరాల్లోని ఇరాన్కు చెందిన సైనిక లక్ష్యాలపై అమెరికా సెంట్రల్ కమాండ్ (CENTCOM) ఆదివారం సాయంత్రం నుంచి తాజా వైమానిక దాడులు ప్రారంభించింది. వాణిజ్య నౌకలు, పౌర నౌకాయానంపై ఇరాన్ దాడులు కొనసాగిస్తోందన్న ఆరోపణలతో ఈ చర్యలు చేపట్టినట్లు అమెరికా వెల్లడించింది.
వివరాలు
హర్ముజ్ జలసంధి కేంద్రంగా ఘర్షణ
ప్రపంచ చమురు రవాణాలో అత్యంత కీలకమైన హర్ముజ్ జలసంధి ప్రస్తుతం అమెరికా-ఇరాన్ మధ్య ప్రధాన ఉద్రిక్త ప్రాంతంగా మారింది. వాణిజ్య నౌకలపై దాడులు చేసే ఇరాన్ సామర్థ్యాన్ని బలహీనపరచడమే తాజా వైమానిక దాడుల లక్ష్యమని అమెరికా సెంట్రల్ కమాండ్ తెలిపింది. అయితే అమెరికా జోక్యం కొనసాగుతున్నంత వరకు హర్ముజ్ జలసంధిలో సాధారణ రాకపోకలను అనుమతించబోమని ఇరాన్ స్పష్టం చేసింది. దీంతో అంతర్జాతీయ వాణిజ్యానికి కీలకమైన ఈ సముద్ర మార్గంలో ఉద్రిక్త పరిస్థితులు నెలకొన్నాయి.
వివరాలు
వైమానిక దాడులు.. ఇరాన్ ప్రతిస్పందన
అమెరికా తాజా దాడులు హర్మొజ్గాన్, ఖుజెస్టాన్, సిస్తాన్-బలూచిస్తాన్ ప్రావిన్సుల్లోని పలు ప్రాంతాలపై కేంద్రీకృతమయ్యాయి. బందర్ అబ్బాస్, జాస్క్, సిరిక్, ఖెష్మ్ ద్వీపం, చాబహార్ ప్రాంతాల్లో భారీ పేలుళ్లు సంభవించినట్లు ఇరాన్ మీడియా వెల్లడించింది. అలాగే ఖొండాబ్లోని హెవీ వాటర్ కేంద్రం సమీపంలో కూడా దాడులు జరిగినట్లు సమాచారం. ఈ దాడులకు ప్రతిస్పందనగా హర్ముజ్ జలసంధి గుండా ప్రయాణిస్తున్న వాణిజ్య నౌకలపై ఇస్లామిక్ రివల్యూషనరీ గార్డ్ కార్ప్స్ (IRGC) కాల్పులు జరిపిందని అమెరికా ఆరోపించింది. ఇరాన్ ప్రయోగించిన ఒక క్రూయిజ్ క్షిపణి, ఒక ఆత్మాహుతి డ్రోన్ను తమ బలగాలు విజయవంతంగా కూల్చివేసినట్లు అమెరికా సైన్యం ప్రకటించింది.
వివరాలు
నీటి పంపింగ్ కేంద్రంపై దాడి.. ఒకరు మృతి
ఖుజెస్టాన్ ప్రావిన్స్లోని మహ్షహర్ ప్రాంతంలోని వ్యవసాయ నీటి పంపింగ్ స్టేషన్పై జరిగిన దాడిలో ఒక భద్రతా సిబ్బంది ప్రాణాలు కోల్పోయారు. మరో నలుగురు గాయపడగా, వారికి చికిత్స అందిస్తున్నట్లు స్థానిక అధికారులు వెల్లడించారు. ఐదో విడత వైమానిక దాడులు కాల్పుల విరమణ ప్రకటించి మూడు వారాలు కూడా పూర్తికాకముందే అమెరికా ఐదో విడత వైమానిక దాడులను చేపట్టింది. శనివారం ఒక్కరోజే ఇరాన్లో 140కిపైగా లక్ష్యాలపై దాడులు నిర్వహించిన అమెరికా, తాజా దాడులతో మరింత ఒత్తిడి పెంచుతోంది. మరోవైపు బహ్రెయిన్, ఖతార్, కువైట్, ఒమన్, జోర్డాన్లలోని అమెరికా ప్రయోజనాలను లక్ష్యంగా చేసుకుని ఇరాన్ ప్రతీకార చర్యలు కొనసాగిస్తున్నట్లు సమాచారం.
వివరాలు
తగ్గిన నౌకల రాకపోకలు.. పెరిగిన చమురు ధరలు
ఈ యుద్ధ పరిస్థితుల ప్రభావం సముద్ర రవాణాపై స్పష్టంగా కనిపిస్తోంది. యుద్ధానికి ముందు రోజుకు సుమారు 130 నౌకలు హర్ముజ్ జలసంధి గుండా ప్రయాణించగా, ప్రస్తుతం ఆ సంఖ్య 22కు పడిపోయినట్లు అంతర్జాతీయ షిప్పింగ్ సంస్థలు అంచనా వేస్తున్నాయి. ఇదే సమయంలో బ్రెంట్ క్రూడ్ చమురు ధర బ్యారెల్కు 79 డాలర్లకు చేరడంతో ప్రపంచ ఇంధన మార్కెట్లలో ఆందోళన మరింత పెరిగింది.
వివరాలు
భారత్పైనా ప్రభావం
ఒమన్ తీరంలో దాడికి గురైన జీఎఫ్ఎస్ గెలాక్సీ (GFS Galaxy) కంటైనర్ నౌకలో చిక్కుకున్న భారతీయ నావికుల్లో 23 మందిని సురక్షితంగా రక్షించినట్లు భారత ప్రభుత్వం తెలిపింది. మరో నావికుడి కోసం గాలింపు కొనసాగుతోంది. హర్ముజ్ జలసంధిలో ఉద్రిక్తతలు మరింత పెరిగితే భారత చమురు దిగుమతులు, సముద్ర వాణిజ్య కార్యకలాపాలపై కూడా ప్రభావం పడే అవకాశాలు ఉన్నాయని నిపుణులు భావిస్తున్నారు.
వివరాలు
మున్ముందు పరిస్థితి ఎలా ఉండొచ్చు?
హర్ముజ్ జలసంధిపై ఆధిపత్యం విషయంలో అమెరికా, ఇరాన్ రెండూ వెనక్కి తగ్గే సూచనలు కనిపించడం లేదు. ఒకవైపు అమెరికా వరుస వైమానిక దాడులతో ఒత్తిడి పెంచుతుండగా, మరోవైపు సముద్ర మార్గంపై తన నియంత్రణ కొనసాగించేందుకు ఇరాన్ ప్రయత్నిస్తోంది. ఈ ప్రతిష్ఠంభన కొనసాగితే ప్రపంచ చమురు సరఫరా, అంతర్జాతీయ సముద్ర వాణిజ్యం, పశ్చిమాసియా భద్రతపై మరింత తీవ్ర ప్రభావం పడే అవకాశముందని విశ్లేషకులు హెచ్చరిస్తున్నారు.