SIR row: ఫారం-6లో ఏం మారింది? కొత్త ఓటర్ల నమోదుపై ఎన్నికల కమిషనర్ల అభ్యంతరాలేంటి?
ఈ వార్తాకథనం ఏంటి
కొత్తగా ఓటరుగా నమోదు చేసుకునేందుకు ఉపయోగించే ఫారం-6లో ఎన్నికల సంఘం (ఈసీ) చేసిన మార్పులు ప్రస్తుతం చర్చకు దారితీశాయి. ఈ మార్పుల చట్టబద్ధతతో పాటు, తొలిసారి ఓటర్లుగా నమోదయ్యే వారిపై వాటి ప్రభావాన్ని ఇద్దరు ఎన్నికల కమిషనర్లు ప్రశ్నించారు. అసలు ఫారం-6లో ఏం మార్చారు? ఎందుకు అభ్యంతరాలు వ్యక్తమయ్యాయి? అనే అంశాలపై ఇప్పుడు చర్చ జరుగుతోంది.
వివరాలు
అసలేం జరిగింది?
కొత్త ఓటర్ల నమోదుకు ఈసీఐనెట్లో అందుబాటులో ఉన్న ఆన్లైన్ ఫారం-6లో ఈసీ అదనపు ప్రక్రియను చేర్చింది.
ఫారం-6ను పూర్తి చేసిన తర్వాత దరఖాస్తుదారులు ప్రత్యేకంగా ఒక డిక్లరేషన్ ఫారాన్ని కూడా నింపాల్సిన విధానం తీసుకొచ్చింది.
ప్రస్తుతం ఈసీ పౌర సేవల పోర్టల్లో ఫారం-6తో పాటు డిక్లరేషన్ ఫారం కూడా ప్రత్యేకంగా చూపిస్తోంది.
తొలిసారి ఓటరుగా నమోదు చేసుకునే వారికి ఈ అదనపు డిక్లరేషన్లో గతంలో జరిగిన ప్రత్యేక సమగ్ర ఓటర్ల జాబితా సవరణ (SIR)కు సంబంధించిన మూడు ప్రశ్నలను పెట్టారు.
దరఖాస్తుదారు వాటిలో ఒకదాన్ని ఎంచుకోవాల్సి ఉంటుంది.
మొదటి ప్రశ్న.. గత SIR సమయంలో దరఖాస్తుదారుడి పేరు ఓటర్ల జాబితాలో ఉందా? అనేది.
వివరాలు
అసలేం జరిగింది?
రెండో ప్రశ్న.. దరఖాస్తుదారుడి తల్లిదండ్రులు లేదా తాత, అమ్మమ్మ/నానమ్మ, తాతయ్యల్లో ఎవరి పేరైనా అప్పటి ఓటర్ల జాబితాలో ఉందా? అనేది.
మూడో ప్రశ్న.. దరఖాస్తుదారుడి పేరు, అలాగే తల్లిదండ్రుల పేర్లు కూడా ఆ పాత జాబితాలో లేకపోతే ఆ విషయాన్ని వెల్లడించాలా? అనేది.
ఈ విభాగం తప్పనిసరి కాదన్న సూచన ఉన్నప్పటికీ, దాన్ని పూర్తి చేయకుండా ఆన్లైన్లో దరఖాస్తును ముందుకు తీసుకెళ్లలేని పరిస్థితి ఉందని నివేదికలు పేర్కొన్నాయి.
దీంతో కొత్త ఓటర్ల నమోదులో ఈ అదనపు వివరాలు ఎందుకు కోరుతున్నారనే ప్రశ్నలు తలెత్తాయి.
వివరాలు
ఎన్నికల కమిషనర్ల అభ్యంతరాలేంటి?
ఈ మార్పులపై ఎన్నికల కమిషనర్లు సుఖ్బీర్ సింగ్ సంధూ, వివేక్ జోషి అభ్యంతరాలు వ్యక్తం చేసినట్లు నివేదికలు వెల్లడించాయి.
ఫారం-6కు అదనపు డిక్లరేషన్ను జత చేయడం చట్టబద్ధమైన ప్రక్రియ లేకుండా జరిగిందని వారు ప్రశ్నించారు.
ముఖ్యంగా యువ, తొలిసారి ఓటర్లకు దీనివల్ల ఇబ్బందులు తలెత్తే అవకాశం ఉందని సంధూ తన అసమ్మతి నోట్లో పేర్కొన్నట్లు సమాచారం.
సంధూ అభిప్రాయం ప్రకారం, అసంపూర్ణంగా లేదా అధికారికంగా సవరించని డిక్లరేషన్ ఫారం కారణంగా కొత్త ఓటర్లు ఇబ్బందులు ఎదుర్కొనే ప్రమాదం ఉంది.
దాని ప్రభావం వారి ఓటు హక్కుపై పడే అవకాశం ఉందన్న ఆందోళనను ఆయన వ్యక్తం చేశారు.
వివరాలు
ఫారం-6లో మార్పులకు చట్టబద్ధతపై ప్రశ్నలు
ఫారం-6 సాధారణ దరఖాస్తు పత్రం కాదు. ఇది 1960 నాటి Registration of Electors Rules కింద నిర్దేశించిన చట్టబద్ధ ఫారం. ఆ నిబంధనల్లోని రూల్ 13 ప్రకారం ఓటర్ల జాబితాలో పేరు చేర్చేందుకు చేసే దరఖాస్తు ఫారం-6లోనే ఉండాలి.
Representation of the People Act, 1950లోని నిబంధనల ఆధారంగా ఈ రూల్స్ రూపొందాయి.
ఫారం-6లో అధికారికంగా మార్పు చేయాలంటే సంబంధిత నిబంధనలను సవరించి, కేంద్ర ప్రభుత్వం గెజిట్ నోటిఫికేషన్ జారీ చేయాల్సి ఉంటుందని న్యాయపరమైన వివరణల్లో పేర్కొన్నారు.
2026లో ఈ మార్పుపై అలాంటి నోటిఫికేషన్ వెలువడలేదని ఇండియన్ ఎక్స్ప్రెస్ నివేదించింది.
వివరాలు
మాజీ సీఈసీల అభిప్రాయం
ఫారం-6లో చేసిన మార్పులపై మాజీ ప్రధాన ఎన్నికల కమిషనర్లు ఓపీ రావత్, ఎస్వై ఖురేషీ కూడా అభిప్రాయాలు వ్యక్తం చేశారు.
ఓపీ రావత్ ఈ మార్పులపై తీవ్ర ఆందోళన వ్యక్తం చేస్తూ, SIR ప్రక్రియ వల్ల ఓటర్లలో భయాందోళనలు ఏర్పడ్డాయని వ్యాఖ్యానించారు.
ఫారం-6లో అధికారికంగా మార్పులు చేయడానికి అనుసరించాల్సిన చట్టపరమైన ప్రక్రియను పాటించాల్సిన అవసరం ఉందని ఆయన పేర్కొన్నారు.
మాజీ సీఈసీ ఎస్వై ఖురేషీ కూడా ఫారం-6లో మార్పులను చట్టబద్ధంగా చేయాలంటే సంబంధిత నిబంధనలను సవరించే ప్రక్రియ చేపట్టాల్సి ఉంటుందని అభిప్రాయపడ్డారు.
ఇలాంటి అంశాలపై సాధారణంగా ఎన్నికల సంఘంలో నిర్ణయాలు ఏకాభిప్రాయంతోనే తీసుకునే సంప్రదాయం ఉందని రావత్ పేర్కొన్నారు.
వివరాలు
ఈసీ ఏమంటోంది?
ఫారం-6, Registration of Electors Rules, 1960 కింద రూపొందించిన చట్టబద్ధ పత్రమని ఈసీ వివరిస్తోంది.
ప్రస్తుత అధికారిక నిబంధనల్లో ఫారం-6ను రూల్ 13(1), రూల్ 26తో అనుసంధానించారు.
అయితే, ఫారం-6కు సంబంధించిన చట్టబద్ధ నిబంధనల్లో మార్పులు చేయాల్సి వస్తే కేంద్ర న్యాయశాఖ ద్వారా నోటిఫికేషన్ జారీ కావాల్సి ఉంటుందని న్యాయపరమైన వివరణలు చెబుతున్నాయి.
అందువల్ల చట్టబద్ధ ఫారంలో మార్పులు చేయడం, ఆన్లైన్ పోర్టల్లో అదనపు సమాచారాన్ని కోరడం మధ్య ఉన్న తేడాపైనే ప్రస్తుత వివాదం ప్రధానంగా కేంద్రీకృతమైంది.
వివరాలు
ఈసీ ఏమంటోంది?
మొత్తంగా చూస్తే.. కొత్త ఓటర్ల నమోదుకు ఉద్దేశించిన ఫారం-6లో SIRకు సంబంధించిన తల్లిదండ్రులు, తాతయ్యలు, అమ్మమ్మల పాత ఓటరు వివరాలను ప్రశ్నించే అదనపు డిక్లరేషన్ రావడం ఈ వివాదానికి కారణమైంది.
ఈ మార్పుల చట్టబద్ధత, వాటిని అమలు చేసిన విధానం, కొత్త ఓటర్లపై పడే ప్రభావంపైనే ఎన్నికల కమిషనర్ల అభ్యంతరాలు ప్రధానంగా ఉన్నాయి.