Super El Niño: సూపర్ ఎల్నినో రహస్యం.. కొందరికి విపత్తు, మరికొందరికి బంగారు అవకాశం!
ఈ వార్తాకథనం ఏంటి
సూపర్ ఎల్నినో పేరు వినగానే సాధారణంగా కరువు, వరదలు, పంటల నష్టం, ఆహార కొరత వంటి ప్రతికూల పరిణామాలే గుర్తుకు వస్తాయి. ప్రపంచవ్యాప్తంగా అనేక దేశాల ఆర్థిక వ్యవస్థలను కుదిపేసే ఈ వాతావరణ దృగ్విషయం అందరికీ ఒకేలా ప్రభావం చూపదు. ఆశ్చర్యకరంగా, కొన్ని దేశాలకు ఇది భారీ నష్టాలను తెచ్చిపెడితే, మరికొన్ని దేశాలకు మాత్రం అపూర్వ అవకాశాలను అందిస్తుంది. ఒక ప్రాంతంలో పంటలు ఎండిపోతుంటే, మరో ప్రాంతంలో రికార్డు స్థాయి దిగుబడులు నమోదవుతాయి. కొన్ని దేశాలు నీటి కొరతతో సతమతమవుతుంటే, మరికొన్ని ప్రాంతాల్లో జలాశయాలు నిండిపోతాయి. ఈ అసమాన ప్రకృతి సమీకరణంలో లాభపడే దేశాలు ఏవి? నష్టపోయే దేశాలు ఏవి? అనే ప్రశ్న ఆసక్తికరంగా మారింది.
వివరాలు
ఎల్నినో అంటే ఏమిటి?
ప్రపంచ వాతావరణ వ్యవస్థపై అత్యంత ప్రభావం చూపే సహజ ప్రక్రియల్లో ఎల్నినో ఒకటి. పసిఫిక్ మహాసముద్రంలోని మధ్య, తూర్పు ప్రాంతాల్లో సముద్ర జలాల ఉష్ణోగ్రతలు సాధారణ స్థాయికంటే ఎక్కువగా పెరిగినప్పుడు ఎల్నినో పరిస్థితులు ఏర్పడతాయి. ఈ వేడిమి తీవ్రస్థాయికి చేరుకున్నప్పుడు దానిని "సూపర్ ఎల్నినో"గా పిలుస్తారు. గతంలో 1982-83, 1997-98, 2015-16 సంవత్సరాల్లో నమోదైన సూపర్ ఎల్నినో ఘటనలు ప్రపంచ ఆర్థిక వ్యవస్థపై భారీ ప్రభావం చూపాయి. ఈ ఘటనల కారణంగా వందల బిలియన్ల డాలర్ల మేర ఆర్థిక నష్టం సంభవించినట్లు అంచనాలు వెల్లడించాయి.
వివరాలు
వర్షాలకే కాదు.. ప్రపంచ ఆర్థిక వ్యవస్థపైనా ప్రభావం
సూపర్ ఎల్నినో ప్రభావం కేవలం వర్షపాతం మార్పులకే పరిమితం కాదు. కాఫీ, చాక్లెట్ వంటి నిత్యావసర ఉత్పత్తుల నుంచి వ్యవసాయం, పారిశ్రామిక రంగాలు, అంతర్జాతీయ వాణిజ్యం, స్టాక్ మార్కెట్ల వరకు దీని ప్రభావం విస్తరిస్తుంది. అందుకే వాతావరణ నిపుణులు సూపర్ ఎల్నినోను ప్రపంచ ఆర్థిక వ్యవస్థను ప్రభావితం చేసే అదృశ్య శక్తిగా పేర్కొంటున్నారు.
వివరాలు
ఎల్నినోతో లాభపడే దేశాలు ఇవే..
సాధారణంగా ఎల్నినో ప్రభావం ప్రతికూలంగా భావించినప్పటికీ, కొన్ని దేశాలకు ఇది అనుకూల పరిస్థితులను సృష్టిస్తుంది. ముఖ్యంగా వ్యవసాయాధారిత దేశాలైన అర్జెంటీనా, ఉరుగ్వే, పెరుగ్వేల్లో ఎల్నినో సంవత్సరాల్లో సాధారణం కంటే అధిక వర్షపాతం నమోదయ్యే అవకాశం ఉంటుంది. దీంతో సోయాబీన్, మొక్కజొన్న, గోధుమల వంటి పంటల ఉత్పత్తి పెరుగుతుంది. పంట దిగుబడులు అధికంగా రావడంతో ఈ దేశాల ఎగుమతులు కూడా పెరుగుతాయి. ప్రపంచ మార్కెట్లలో ఆహార ధాన్యాల కొరత ఏర్పడిన సమయంలో ఈ దేశాల ఉత్పత్తులకు డిమాండ్ మరింత పెరిగి అదనపు ఆదాయం లభిస్తుంది.
వివరాలు
అమెరికాలోని కొన్ని ప్రాంతాలకు ఊరట
అమెరికాలోని కాలిఫోర్నియా, టెక్సాస్ వంటి ప్రాంతాల్లో కూడా ఎల్నినో కొన్నిసార్లు సానుకూల ఫలితాలను ఇస్తుంది. సాధారణంగా కరువుతో ఇబ్బందులు ఎదుర్కొనే ప్రాంతాల్లో వర్షపాతం పెరగడం వల్ల జలాశయాలు నిండుతాయి. భూగర్భ జలాల నిల్వలు మెరుగుపడతాయి. వ్యవసాయ రంగానికి నీటి లభ్యత పెరుగుతుంది. అంతేకాకుండా జలవిద్యుత్ ఉత్పత్తి కూడా పెరిగే అవకాశం ఉంటుంది. ప్రపంచ వాణిజ్య సమీకరణాలపై ప్రభావం ఎల్నినో ప్రభావం కొన్నిసార్లు ప్రపంచ వాణిజ్య సమీకరణాలను కూడా మార్చేస్తుంది. ఒక దేశంలో పంటలు విఫలమైతే, మరో దేశం ఆ కొరతను భర్తీ చేస్తూ భారీ ఎగుమతుల ద్వారా లాభాలు పొందుతుంది. 1997-98 సూపర్ ఎల్నినో సమయంలో కొన్ని దక్షిణ అమెరికా దేశాల వ్యవసాయ ఎగుమతులు గణనీయంగా పెరిగినట్లు పలు ఆర్థిక అధ్యయనాలు వెల్లడించాయి.
వివరాలు
లాభాల వెనుక దాగి ఉన్న ప్రమాదాలు
అయితే ఎల్నినో వల్ల లభించే ప్రయోజనాలు శాశ్వతం కావని నిపుణులు హెచ్చరిస్తున్నారు. ఒక దేశంలో పంటలు బాగా పండినప్పటికీ, ప్రపంచవ్యాప్తంగా వ్యవసాయ ఉత్పత్తి తగ్గిపోతే అంతర్జాతీయ మార్కెట్లలో ధరల అస్థిరత ఏర్పడుతుంది. సరఫరా గొలుసులు దెబ్బతినడం, ఆహార పదార్థాల ధరలు పెరగడం వంటి పరిణామాలు చివరికి లాభపడిన దేశాలపై కూడా ప్రభావం చూపుతాయి.
వివరాలు
భారత్కు ఎందుకు ఆందోళన?
భారత్, ఆస్ట్రేలియా, ఇండోనేషియా, దక్షిణాఫ్రికా వంటి దేశాలు సూపర్ ఎల్నినో ప్రభావంతో కరువు, వర్షాభావం, పంట నష్టాలను ఎదుర్కొనే ప్రమాదం ఉంది. ముఖ్యంగా భారతదేశంలో రుతుపవనాలపై ఎల్నినో ప్రభావం పడితే వ్యవసాయ రంగం తీవ్రంగా దెబ్బతినే అవకాశం ఉందని వాతావరణ నిపుణులు హెచ్చరిస్తున్నారు. ఆహార ఉత్పత్తి తగ్గడం, గ్రామీణ ఆర్థిక వ్యవస్థ మందగించడం, ధరల పెరుగుదల వంటి పరిణామాలు దేశ ఆర్థిక వ్యవస్థపై ప్రభావం చూపే అవకాశం ఉంది.
వివరాలు
భవిష్యత్తులో మరింత తీవ్ర ప్రభావాలు?
వాతావరణ మార్పుల కారణంగా ఎల్నినో ప్రభావాలు మరింత తీవ్రమవుతున్నాయని శాస్త్రవేత్తలు చెబుతున్నారు. గతంలో దశాబ్దాలకు ఒకసారి మాత్రమే కనిపించే తీవ్ర ఎల్నినో పరిస్థితులు భవిష్యత్తులో మరింత తరచుగా సంభవించే అవకాశం ఉందని తాజా పరిశోధనలు సూచిస్తున్నాయి. దీంతో ప్రపంచం మరిన్ని వాతావరణ షాక్లను ఎదుర్కొనే పరిస్థితి ఏర్పడవచ్చని నిపుణులు అంచనా వేస్తున్నారు.
వివరాలు
అనేక రంగాలను ప్రభావితం చేసే కీలక వాతావరణ దృగ్విషయం
సూపర్ ఎల్నినో అనేది కేవలం సముద్ర జలాల ఉష్ణోగ్రత పెరుగుదల మాత్రమే కాదు. ఇది ప్రపంచ ఆర్థిక వ్యవస్థ, వ్యవసాయం, వాణిజ్యం, ఆహార భద్రత వంటి అనేక రంగాలను ప్రభావితం చేసే కీలక వాతావరణ దృగ్విషయం. ఒక దేశానికి నష్టాన్ని తెచ్చే ఈ పరిణామం, మరో దేశానికి లాభాలను అందించగలదు. అయితే చివరికి దీని ప్రభావం ప్రపంచవ్యాప్తంగా అనేక రూపాల్లో కనిపిస్తుంది. అందుకే శాస్త్రవేత్తలు ఎల్నినోను ప్రకృతి నిర్వహించే ప్రపంచ స్థాయి లాటరీగా అభివర్ణిస్తున్నారు. కానీ ఈ లాటరీలో కొందరు లాభపడినా, దాని అసలు మూల్యాన్ని మాత్రం ప్రపంచమంతా కలిసి చెల్లించాల్సి వస్తుంది.