Naked Official: 'నేకెడ్ ఆఫీసర్స్'పై చైనా కఠిన నిబంధనలు.. భారత్ పరిస్థితి ఏంటి?
ఈ వార్తాకథనం ఏంటి
భారత్లో పలువురు రాజకీయ నాయకులు, ఉన్నతాధికారుల పిల్లలు లేదా జీవిత భాగస్వాములు విదేశాల్లో చదువుకోవడం, ఉద్యోగాలు చేయడం లేదా శాశ్వత నివాసం ఏర్పరచుకోవడం కొత్త విషయం కాదు. ఇటీవల నీట్ (NEET-UG) ప్రశ్నాపత్రం లీక్ వ్యవహారం నేపథ్యంలో జరిగిన నిరసనల సమయంలో కూడా కొందరు నాయకులు, అధికారులు తమ పిల్లలను విదేశాల్లో చదివిస్తుండటంతో దేశ యువత ఎదుర్కొంటున్న సమస్యలపై వారికి అవగాహన లేదనే విమర్శలు వచ్చాయి. అయితే చైనాలో మాత్రం ఇలాంటి పరిస్థితిని ప్రభుత్వం చాలా భిన్నంగా చూస్తోంది. అక్కడ అధికారుల కుటుంబ సభ్యులు విదేశాల్లో నివసిస్తే, అలాంటి అధికారులను 'నేకెడ్ ఆఫీసర్స్' (Naked Officials) అని పిలుస్తూ ప్రత్యేకంగా పర్యవేక్షిస్తోంది.
వివరాలు
'నేకెడ్ ఆఫీసర్' అంటే ఎవరు?
ఈ విధానం అవినీతి, అక్రమ ఆస్తుల తరలింపు, విదేశాలకు మూలధన బదిలీ వంటి అంశాలను దృష్టిలో పెట్టుకుని అమలు చేస్తున్నారు.
కుటుంబ సభ్యులు విదేశాల్లో ఉన్నారనే కారణంతో వారిని నేరస్తులుగా భావించకపోయినా, అదనపు పరిశీలన అవసరమని చైనా ప్రభుత్వం భావిస్తోంది.
చైనాలో 'లువో గ్వాన్' (Luǒ Guān) అనే పదాన్ని 'నేకెడ్ ఆఫీసర్'కు ఉపయోగిస్తారు.
అంటే ప్రభుత్వంలో లేదా కమ్యూనిస్టు పార్టీకి చెందిన ఒక అధికారి చైనాలోనే విధులు నిర్వహిస్తుండగా, అతని భార్య లేదా పిల్లలు విదేశాల్లో శాశ్వతంగా స్థిరపడితే అలాంటి అధికారిని ఈ వర్గంలోకి చేర్చుతారు.
దీంతో అధికారి తన కుటుంబం లేకుండా దేశంలో ఒంటరిగా ఉండటాన్ని సూచిస్తూ ఈ పేరు వచ్చింది.
వివరాలు
2009 నుంచే కఠిన నిబంధనలు
2009లో చైనా కమ్యూనిస్టు పార్టీకి చెందిన సెంట్రల్ కమిషన్ ఫర్ డిసిప్లిన్ ఇన్స్పెక్షన్ (CCDI) ఇలాంటి అధికారులపై మరింత పర్యవేక్షణ అవసరమని సూచించింది.
2010లో పర్యవేక్షణ మంత్రిత్వ శాఖ ప్రత్యేక నిబంధనలు తీసుకొచ్చి, విదేశాలకు వెళ్లిన భార్యా పిల్లలు ఉన్న ప్రభుత్వ ఉద్యోగుల వివరాలను సేకరించడం ప్రారంభించింది.
ప్రధానంగా అవినీతి, అక్రమ ఆస్తుల బదిలీ, విదేశాలకు నిధుల తరలింపును అడ్డుకోవడమే లక్ష్యంగా ఈ చర్యలు చేపట్టింది.
వివరాలు
ప్రమోషన్లపై ఆంక్షలు
2014లో చైనా ప్రభుత్వం ఈ విధానాన్ని మరింత కఠినతరం చేసింది.
విదేశాల్లో కుటుంబ సభ్యులు ఉన్న అధికారులను సున్నితమైన పదవులకు పదోన్నతి ఇవ్వకుండా నిబంధనలు రూపొందించింది. ప్రత్యేకంగా...
సైన్యం
దౌత్య శాఖ
జాతీయ భద్రత
నిఘా సంస్థలు
రహస్య విభాగాలు
కీలక నాయకత్వ పదవులు వంటి స్థానాల్లో ఇలాంటి అధికారులను నియమించకుండా చర్యలు తీసుకుంది.
వివరాలు
వెయ్యికి పైగా అధికారులపై చర్యలు
2014లో గ్వాంగ్డాంగ్ ప్రావిన్స్లో మొదటి పెద్ద ఎత్తున తనిఖీలు జరిగాయి. ఈ సందర్భంగా వెయ్యికి పైగా 'నేకెడ్ ఆఫీసర్స్'ను గుర్తించారు.
వారిలో 866 మందిని పదవీ తగ్గింపు, బదిలీ, రాజీనామా లేదా ముందస్తు పదవీ విరమణ చేయించారు.
మేయర్లు, ఇతర సీనియర్ అధికారులు కూడా ఇందులో ఉన్నట్లు నివేదికలు వెల్లడించాయి.
దాదాపు 200 మంది అధికారులు తమ కుటుంబాలను తిరిగి చైనాకు రప్పించడంతో కొన్ని పదవులకు మళ్లీ అర్హత పొందారు.
అదే ఏడాది చివరినాటికి దేశవ్యాప్తంగా సుమారు 3,200 మంది 'నేకెడ్ ఆఫీసర్స్'ను గుర్తించినట్లు చైనా కమ్యూనిస్టు పార్టీ ప్రకటించింది.
వారిలో వెయ్యికి పైగా అధికారులపై క్రమశిక్షణ చర్యలు తీసుకున్నట్లు తెలిపింది.
వివరాలు
2022లో మరింత కఠిన చర్యలు
2022లో మరోసారి నిబంధనలను కఠినతరం చేశారు.
మంత్రి స్థాయి అధికారుల భార్యా పిల్లలు విదేశాల్లో ఆస్తులు కొనుగోలు చేయడం లేదా విదేశీ కంపెనీల్లో షేర్లు కలిగి ఉండడంపై ఆంక్షలు విధించారు.
దీని ద్వారా ప్రయోజనాల సంఘర్షణ, దాచిన సంపద, అవినీతిని నియంత్రించాలన్నది ప్రభుత్వ ఉద్దేశం.
మళ్లీ తనిఖీలు
గత ఏడాది కాలంగా చైనా మరోసారి అంతర్గత తనిఖీలు చేపట్టింది. ఈసారి విదేశాల్లో పిల్లలు ఉండి, భార్య మాత్రం చైనాలో ఉన్న అధికారులను కూడా పరిశీలనలోకి తీసుకున్నట్లు సమాచారం.
ఈ తనిఖీల అనంతరం పలువురు అధికారులు పదోన్నతులు కోల్పోగా, మరికొందరిని కీలక పదవుల నుంచి తప్పించినట్లు తెలుస్తోంది.
వివరాలు
భారత్లో ఇలాంటి నిబంధనలు ఉన్నాయా?
భారత్లో మంత్రులు, ఎంపీలు, ఎమ్మెల్యేలు లేదా సీనియర్ సివిల్ సర్వెంట్లు తమ భార్య లేదా పిల్లలు విదేశాల్లో శాశ్వత నివాసితులా? విదేశీ పౌరులా? విదేశాల్లో చదువుతున్నారా? ఉద్యోగాలు చేస్తున్నారా? అనే వివరాలను తప్పనిసరిగా ప్రకటించాల్సిన చట్టం లేదు.
అలాగే కుటుంబ సభ్యుల విదేశీ ఆస్తులను ప్రత్యేకంగా వెల్లడించాల్సిన ప్రత్యేక చట్టబద్ధ వ్యవస్థ కూడా లేదు.
వివరాలు
ప్రస్తుతం అమల్లో ఉన్న నిబంధనలు
ఎన్నికల్లో పోటీ చేసే అభ్యర్థులు ఎన్నికల సంఘానికి సమర్పించే అఫిడవిట్లో తమ ఆస్తులు, అప్పులు, ఆర్థిక ప్రయోజనాలను వెల్లడించాలి.
కొన్ని ప్రభుత్వ ఉద్యోగులు సేవా నియమాల ప్రకారం తమ ఆస్తుల వివరాలు సమర్పించాల్సి ఉంటుంది.
ఆదాయపు పన్ను చట్టం ప్రకారం విదేశీ ఆస్తుల వివరాలు వెల్లడించాల్సిన పరిస్థితులు కూడా ఉన్నాయి.
అయితే చైనా తరహాలో విదేశాల్లో కుటుంబ సభ్యులు ఉన్న ఉన్నతాధికారుల కోసం ప్రత్యేక రిజిస్టర్ లేదా పర్యవేక్షణ వ్యవస్థ మాత్రం భారత్లో లేదు.
వివరాలు
భారత్లో కూడా చర్చ జరగాలా?
చైనాలో అమలవుతున్న విధానం విదేశాల్లో కుటుంబ సభ్యులు ఉన్న ప్రతి అధికారిని అవినీతిపరుడిగా భావించడం కాదు.
కానీ అలాంటి పరిస్థితుల్లో ప్రయోజనాల సంఘర్షణ, అక్రమ ఆస్తుల బదిలీ, అవినీతి అవకాశాలు ఉన్నాయా అనే అంశాలపై అదనపు పారదర్శకత, పర్యవేక్షణ అవసరమని భావిస్తోంది.
భారత్లో కూడా ఇలాంటి అంశంపై చర్చ ప్రారంభించాలని కొందరు విశ్లేషకులు అభిప్రాయపడుతున్నారు.
వివరాలు
ఏ వివరాలు వెల్లడించాలనే ప్రతిపాదన?
ఇలాంటి వ్యవస్థ వస్తే ప్రజాప్రతినిధులు, ఉన్నతాధికారులు ఈ వివరాలు వెల్లడించే అవకాశం ఉంటుంది.
భార్య లేదా పిల్లలు విదేశీ పౌరులా? శాశ్వత నివాసితులా?
కుటుంబ సభ్యులు ప్రస్తుతం విదేశాల్లో ఉంటున్నారా? ఇటీవల అక్కడే నివసించారా?
కుటుంబ సభ్యుల పేర్లపై విదేశాల్లో ఆస్తులు, బ్యాంకు ఖాతాలు లేదా వ్యాపార ప్రయోజనాలు ఉన్నాయా?
విదేశీ ప్రభుత్వాలు, ప్రభుత్వ రంగ సంస్థలు లేదా వ్యూహాత్మక కంపెనీల్లో కుటుంబ సభ్యులు ఉద్యోగాలు చేస్తున్నారా?
ఇతర దేశాల పెట్టుబడి ఆధారిత వీసాలు లేదా పౌరసత్వం పొందారా?
వివరాలు
పారదర్శకతే లక్ష్యం.. నేరారోపణ కాదు
ఇలాంటి నిబంధనల ఉద్దేశం పారదర్శకత, జవాబుదారీతనం పెంచడమే కానీ ఎవరినైనా అవినీతిపరుడిగా లేదా దేశభక్తి లేనివారిగా ముద్ర వేయడం కాదని నిపుణులు చెబుతున్నారు.
పిల్లలను విదేశాలకు చదువుకోవడానికి లేదా ఉద్యోగాల కోసం పంపడం తప్పు కాదు.
అది ఒక్కటే అవినీతి లేదా దేశానికి విధేయత లేకపోవడానికి ఆధారంగా పరిగణించలేమని స్పష్టం చేస్తున్నారు.
ఒకవేళ ఇలాంటి విధానం తీసుకొస్తే వ్యక్తిగత గోప్యత,చట్టపరమైన హక్కులు,ప్రత్యేక పరిస్థితులకు తగిన రక్షణ కల్పించాల్సి ఉంటుందని సూచిస్తున్నారు.
వివరాలు
పారదర్శకతే లక్ష్యం.. నేరారోపణ కాదు
అలాగే అది అన్ని రాజకీయ పార్టీలు, ప్రభుత్వాలు, ఉన్నత పదవుల్లో ఉన్న ప్రతి ఒక్కరికీ సమానంగా వర్తించాలనే అభిప్రాయం వ్యక్తమవుతోంది.
చివరికి ప్రధాన ప్రశ్న ఒక్కటే... విదేశాల్లో ఉన్న సన్నిహిత కుటుంబ సంబంధాలను ఉన్నతాధికారులు తప్పనిసరిగా ప్రకటించే పారదర్శక వ్యవస్థను భారత్ కూడా అమలు చేయాలా? అనే అంశంపై ఇప్పుడు చర్చ మొదలవుతోంది.