Black hole: గెలాక్సీ మధ్యలోని బ్లాక్హోల్ చుట్టూ దూసుకుపోతున్న అత్యంత వేగవంతమైన నక్షత్రం
ఈ వార్తాకథనం ఏంటి
2002 శరదృతువులో శాస్త్రవేత్తలు మన పాలపుంత (మిల్కీ వే) గెలాక్సీ మధ్యలో ఉన్న ఓ భారీ ఖగోళ వస్తువు ద్రవ్యరాశిని లెక్కించారు. అది మన సూర్యుడి ద్రవ్యరాశి కంటే ఏకంగా 40 లక్షల రెట్లు ఎక్కువగా ఉన్నట్లు తేలింది. దీంతో అది దాదాపు కచ్చితంగా సూపర్మాసివ్ బ్లాక్హోల్ అయి ఉంటుందని శాస్త్రవేత్తలు నిర్ధారణకు వచ్చారు. జర్మనీలోని మ్యాక్స్ ప్లాంక్ ఇన్స్టిట్యూట్ ఫర్ ఎక్స్ట్రాటెరెస్ట్రియల్ ఫిజిక్స్కు చెందిన ఖగోళ శాస్త్రవేత్త స్టీఫన్ గిల్లెసెన్ మాట్లాడుతూ.. ఈ బ్లాక్హోల్ రూపం బహుశా 2014లో వచ్చిన 'ఇంటర్స్టెల్లార్' సినిమాలో చూపించినట్లుగానే ఉంటుందని చెప్పారు. ఆ సినిమాలో మాథ్యూ మెక్కోనహే, యాన్ హాథవే నటించారు.
వివరాలు
తాజా పరిశోధనలో ఏం తేలిందంటే..
బ్లాక్హోల్ చుట్టూ మెరుస్తున్న కాంతి వలయం ఉండగా.. మధ్యలో పూర్తిగా చీకటిగా కనిపించే నీడ, ఆకారం ఉంటుందని ఆయన వివరించారు.
బ్లాక్హోళ్లకు సంబంధించిన మనకు ఇష్టమైన చిత్రాల్లో కొన్ని కల్పిత సినిమాల నుంచే ఎందుకు వస్తున్నాయో కూడా దీనికి కారణం ఉంది.
వాస్తవానికి బ్లాక్హోళ్లను నేరుగా చూడటం చాలా కష్టం. వాటి గురుత్వాకర్షణ శక్తి ఎంత తీవ్రంగా ఉంటుందంటే.. కాంతి కూడా వాటి నుంచి తప్పించుకోలేదు.
అందుకే బ్లాక్హోళ్ల గురించి సమాచారాన్ని తెలుసుకోవడం అంటే ఓ అగాధం నుంచి సమాచారాన్ని వెలికితీయడం లాంటిదే.
అయితే ఈ సవాల్ను అధిగమించేందుకు ఖగోళ శాస్త్రవేత్తలకు ఓ నక్షత్రం సహాయం చేయగలదని తాజా పరిశోధనలో తేలింది.
వివరాలు
అత్యంత వేగంగా కదులుతున్న నక్షత్రం..
బుధవారం 'నేచర్' జర్నల్లో ప్రచురితమైన కొత్త పరిశోధనలో గిల్లెసెన్, ఆయన సహచరులు ఇప్పటివరకు గుర్తించిన వాటిలో అత్యంత వేగంగా కదులుతున్న నక్షత్రం గురించి వివరించారు.
ఈ నక్షత్రం పాలపుంత గెలాక్సీ మధ్యలో ఉన్న 'సాజిట్టేరియస్ ఏ*' అనే బ్లాక్హోల్ చుట్టూ అత్యంత వేగంగా పరిభ్రమిస్తోంది.
అయితే ఈ ఆవిష్కరణలో ముఖ్యమైన విషయం ఆ నక్షత్రం వేగం కాదని గిల్లెసెన్ చెప్పారు.
బ్లాక్హోల్కు ఆ నక్షత్రం ఎంత దగ్గరగా ఉందనేదే అసలు కీలకమని వివరించారు.
ఆ నక్షత్రాన్ని ఒక 'ప్రోబ్'గా ఉపయోగించడం ద్వారా గురుత్వాకర్షణ శక్తి అంతరిక్షం, కాలంపై ఎలా ప్రభావం చూపుతుందో తెలుసుకోవచ్చని ఆయన తెలిపారు.
వాటి గురించి శాస్త్రవేత్తలకు ఇప్పటికీ కొన్ని ప్రాథమిక ప్రశ్నలకు సమాధానాలు తెలియవు.
వివరాలు
గెలాక్సీల రూపకల్పనలో బ్లాక్హోళ్లు కీలక పాత్ర..
"బ్లాక్హోళ్లు ఎలా పనిచేస్తాయి? అవి తమ చుట్టూ ఉన్న పరిసరాలను ఎలా ప్రభావితం చేస్తాయి?" అనే విషయాలను అర్థం చేసుకోవాలని తాము కోరుకుంటున్నామని గిల్లెసెన్ చెప్పారు.
తమకు చెందిన గెలాక్సీల రూపకల్పనలో బ్లాక్హోళ్లు పోషించే కీలక పాత్రను కూడా తెలుసుకోవాల్సి ఉందని తెలిపారు.
"బ్లాక్హోళ్ల గురించి తెలుసుకోవాలంటే మన పాలపుంత కేంద్రం మన దగ్గర ఉన్న అత్యుత్తమ ప్రయోగశాల" అని గిల్లెసెన్ అన్నారు.
"అది మన ఇంటి ముందే ఉన్నట్టుంది" అని ఆయన పేర్కొన్నారు.
గిల్లెసెన్, ఆయన బృందం చిలీలోని వెరీ లార్జ్ టెలిస్కోప్ కేంద్రంలో ఉన్న యూరోపియన్ సదరన్ అబ్జర్వేటరీకి చెందిన నాలుగు టెలిస్కోప్లను ఉపయోగించారు. వీటి ద్వారా ఇన్ఫ్రారెడ్ కాంతిని సేకరించారు.