Match Fixing Scandal : క్రికెట్ చరిత్రలో అవినీతి ఆరోపణలు.. 20 మంది క్రికెటర్లపై జీవితకాల నిషేధం
ఈ వార్తాకథనం ఏంటి
క్రికెట్ను సాంప్రదాయంగా క్రీడాస్ఫూర్తికి ప్రతీకగా భావిస్తారు. అయితే మ్యాచ్ ఫిక్సింగ్, స్పాట్ ఫిక్సింగ్ వంటి అవినీతి వ్యవహారాలు ఈ ఆట ప్రతిష్ఠను పలుమార్లు దెబ్బతీశాయి. బుకీలతో సంబంధాలు పెట్టుకోవడం, అవినీతి నిరోధక నిబంధనలను ఉల్లంఘించడం లేదా మ్యాచ్లను ప్రభావితం చేసే చర్యలకు పాల్పడడం వల్ల పలువురు ప్రముఖ ఆటగాళ్లు తమ కెరీర్ను ప్రమాదంలోకి నెట్టుకున్నారు. అలాంటి 20 మంది క్రికెటర్ల వివరాల గురించి ఇప్పుడు తెలుసుకుందాం.
వివరాలు
1. మహ్మద్ అజారుద్దీన్ (భారత్) - జీవితకాల నిషేధం
భారత మాజీ కెప్టెన్ మహ్మద్ అజారుద్దీన్ 2000లో మ్యాచ్ ఫిక్సింగ్ ఆరోపణల నేపథ్యంలో సీబీఐ విచారణ అనంతరం బీసీసీఐ నుంచి జీవితకాల నిషేధాన్ని ఎదుర్కొన్నారు. అనంతరం 2012లో ఆంధ్రప్రదేశ్ హైకోర్టు సాంకేతిక కారణాలతో ఆ నిషేధాన్ని రద్దు చేసినప్పటికీ, ఈ వివాదం ఆయన కెరీర్పై శాశ్వత ముద్ర వేసింది. 2. హాన్సీ క్రోన్యే (దక్షిణాఫ్రికా) - జీవితకాల నిషేధం: దక్షిణాఫ్రికా మాజీ కెప్టెన్ హాన్సీ క్రోన్యే 2000లో బుకీల నుంచి డబ్బులు తీసుకుని మ్యాచ్ ఫలితాలను ప్రభావితం చేసేందుకు అంగీకరించినట్లు ఒప్పుకున్నారు. దీంతో ఆయనపై జీవితకాల నిషేధం విధించబడింది. అనంతరం 2002లో జరిగిన విమాన ప్రమాదంలో ఆయన మరణించారు.
వివరాలు
3. సలీమ్ మాలిక్ (పాకిస్తాన్) - జీవితకాల నిషేధం
పాకిస్తాన్ మాజీ కెప్టెన్ సలీమ్ మాలిక్పై ఖయ్యూమ్ కమిషన్ విచారణలో మ్యాచ్ ఫిక్సింగ్తో పాటు ఇతర ఆటగాళ్లను కూడా ప్రలోభపెట్టేందుకు ప్రయత్నించినట్లు తేలింది. దీంతో 2000లో ఆయనపై జీవితకాల నిషేధం అమలులోకి వచ్చింది. 4. డానిష్ కనేరియా (పాకిస్తాన్) - జీవితకాల నిషేధం: ఎసెక్స్ తరఫున కౌంటీ క్రికెట్ ఆడుతున్న సమయంలో స్పాట్ ఫిక్సింగ్కు సంబంధించిన వ్యవహారంలో సహచర ఆటగాడిని ప్రోత్సహించినట్లు తేలడంతో 2012లో ఇంగ్లాండ్ క్రికెట్ బోర్డు డానిష్ కనేరియాపై జీవితకాల నిషేధం విధించింది. మొదట ఆరోపణలను ఖండించిన ఆయన, తర్వాత తన తప్పును అంగీకరించారు.
వివరాలు
5. అతా-ఉర్-రెహ్మాన్ (పాకిస్తాన్) - జీవితకాల నిషేధం (తర్వాత రద్దు)
బుకీలతో సంబంధాలు కలిగి ఉండటం, విచారణలో తప్పుడు సమాచారం ఇవ్వడం వంటి ఆరోపణలతో ఆయనపై 2000లో జీవితకాల నిషేధం విధించారు. అయితే అప్పీల్ అనంతరం 2006లో ఆ నిషేధాన్ని ఎత్తివేయడంతో ఆయనకు తిరిగి దేశీయ క్రికెట్ ఆడే అవకాశం లభించింది. 6. శ్రీశాంత్ (భారత్) - జీవితకాల నిషేధం (తర్వాత 7 ఏళ్లకు తగ్గింపు) : 2013 ఐపీఎల్లో స్పాట్ ఫిక్సింగ్ ఆరోపణలతో అరెస్టయిన శ్రీశాంత్పై బీసీసీఐ జీవితకాల నిషేధం విధించింది. అనంతరం న్యాయపోరాటం తర్వాత ఆ శిక్షను ఏడేళ్లకు పరిమితం చేయగా, 2020లో నిషేధ కాలం ముగిసింది.
వివరాలు
7. లౌ విన్సెంట్ (న్యూజిలాండ్) - జీవితకాల నిషేధం..
ఇంగ్లాండ్ కౌంటీ క్రికెట్, ఐపీఎల్, ఛాంపియన్స్ లీగ్లలో అవినీతి కార్యకలాపాలకు పాల్పడినట్లు లౌ విన్సెంట్ స్వయంగా అంగీకరించారు. దీంతో ఇంగ్లాండ్ క్రికెట్ బోర్డు ఆయనపై పలుమార్లు జీవితకాల నిషేధం విధించింది. 8. సల్మాన్ బట్ (పాకిస్తాన్) - 10 సంవత్సరాల నిషేధం: 2010 లార్డ్స్ టెస్టులో స్పాట్ ఫిక్సింగ్ కుట్రకు నాయకత్వం వహించినట్లు తేలడంతో సల్మాన్ బట్పై ఐసీసీ 10 సంవత్సరాల నిషేధం విధించింది. ఈ కేసులో ఆయనకు బ్రిటన్ కోర్టు జైలు శిక్ష కూడా విధించింది.
వివరాలు
9. లోన్వాబో త్సోత్సోబే (దక్షిణాఫ్రికా) - 8 సంవత్సరాల నిషేధం
2015 రామ్ స్లామ్ టీ20 టోర్నీలో మ్యాచ్ ఫిక్సింగ్కు సంబంధించిన కుట్రలో పాల్గొన్నట్లు విచారణలో తేలడంతో, 2017లో దక్షిణాఫ్రికా క్రికెట్ బోర్డు ఆయనపై ఎనిమిదేళ్ల నిషేధం విధించింది. 10. మహ్మద్ అష్రాఫుల్ (బంగ్లాదేశ్) - 8 సంవత్సరాల నిషేధం: 2013 బంగ్లాదేశ్ ప్రీమియర్ లీగ్లో స్పాట్ ఫిక్సింగ్కు పాల్పడినట్లు మహ్మద్ అష్రాఫుల్ అంగీకరించారు. తొలుత ఎనిమిదేళ్ల నిషేధం విధించగా, అప్పీల్ తర్వాత ఐదేళ్ల క్రియాశీల నిషేధం, రెండేళ్ల సస్పెండెడ్ నిషేధంగా సవరించారు.
వివరాలు
11. మహ్మద్ ఆసిఫ్ (పాకిస్తాన్) - 7 సంవత్సరాల నిషేధం
2010 లార్డ్స్ టెస్టులో నోబాల్ వేసిన ఘటనలో మహ్మద్ ఆసిఫ్ దోషిగా తేలడంతో ఐసీసీ ఆయనపై ఏడేళ్ల నిషేధం విధించింది. అదనంగా యూకేలో జైలు శిక్ష కూడా అనుభవించారు. 12. అజయ్ జడేజా (భారత్) - 5 సంవత్సరాల నిషేధం (తర్వాత రద్దు): బుకీలతో సంబంధాలు ఉన్నాయనే ఆరోపణలపై బీసీసీఐ 2000లో అజయ్ జడేజాపై ఐదేళ్ల నిషేధం విధించింది. 2003లో ఢిల్లీ హైకోర్టు ఆ నిషేధాన్ని రద్దు చేసి ఆయనకు ఊరట కల్పించింది. 13. మనోజ్ ప్రభాకర్ (భారత్) - 5 సంవత్సరాల నిషేధం: మ్యాచ్ ఫిక్సింగ్ ఆరోపణలపై వివాదం చెలరేగిన అనంతరం జరిగిన విచారణలో మనోజ్ ప్రభాకర్పై కూడా బుకీలతో సంబంధాలు ఉన్నట్లు తేలడంతో ఆయనకు ఐదేళ్ల నిషేధం విధించారు.
వివరాలు
14. మహ్మద్ అమీర్ (పాకిస్తాన్) - 5 సంవత్సరాల నిషేధం..
2010 లార్డ్స్ టెస్టులో స్పాట్ ఫిక్సింగ్ వ్యవహారంలో భాగమైన మహ్మద్ అమీర్ తన తప్పును అంగీకరించి విచారణకు సహకరించాడు. దీంతో ఆయనకు ఐదేళ్ల నిషేధం విధించబడింది. అనంతరం నిషేధ కాలం పూర్తయ్యాక అంతర్జాతీయ క్రికెట్లోకి తిరిగి వచ్చాడు. 15. షర్జీల్ ఖాన్ (పాకిస్తాన్) - 5 సంవత్సరాల నిషేధం: 2017 పాకిస్తాన్ సూపర్ లీగ్లో స్పాట్ ఫిక్సింగ్ ఆరోపణలు రుజువుకావడంతో షర్జీల్ ఖాన్పై ఐదేళ్ల నిషేధం విధించారు. ఇందులో కొంత కాలం సస్పెండ్ చేయడంతో నిర్ణీత కాలం తర్వాత తిరిగి క్రికెట్ ఆడే అవకాశం పొందాడు.
వివరాలు
16. ఉమర్ అక్మల్ (పాకిస్తాన్) - 3 సంవత్సరాల నిషేధం (తర్వాత 12 నెలలకు తగ్గింపు)
బుకీలు సంప్రదించిన విషయాన్ని యాంటీ కరప్షన్ అధికారులకు తెలియజేయకుండా నిబంధనలు ఉల్లంఘించినందుకు పీసీబీ ఉమర్ అక్మల్పై మూడేళ్ల నిషేధం విధించింది. అనంతరం కోర్ట్ ఆఫ్ ఆర్బిట్రేషన్ ఫర్ స్పోర్ట్ ఆ శిక్షను 12 నెలలకు తగ్గించింది. 17. మార్లన్ శామ్యూల్స్ (వెస్టిండీస్) - 2 సంవత్సరాల నిషేధం: భారత్ పర్యటన సమయంలో జట్టు అంతర్గత సమాచారాన్ని బుకీకి చేరవేసినట్లు తేలడంతో ఐసీసీ మార్లన్ శామ్యూల్స్పై రెండేళ్ల నిషేధం విధించింది. శిక్ష అనంతరం ఆయన మళ్లీ జట్టులోకి వచ్చాడు.
వివరాలు
18. అల్విరో పీటర్సన్ (దక్షిణాఫ్రికా) - 2 సంవత్సరాల నిషేధం..
ఫిక్సింగ్కు సంబంధించి తనను సంప్రదించిన విషయాన్ని అధికారులకు తెలియజేయకపోవడంతో అల్విరో పీటర్సన్పై 2016లో రెండేళ్ల నిషేధం అమలైంది. 19. షకీబ్ అల్ హసన్ (బంగ్లాదేశ్) - 1 సంవత్సరం నిషేధం: బుకీలు పలుమార్లు సంప్రదించిన విషయాన్ని ఐసీసీ యాంటీ కరప్షన్ విభాగానికి తెలియజేయకపోవడంతో షకీబ్ అల్ హసన్పై రెండేళ్ల నిషేధం విధించారు. అందులో ఒక సంవత్సరం సస్పెండెడ్ నిషేధం కావడంతో ఆయన ఏడాది మాత్రమే ఆటకు దూరమయ్యాడు.
వివరాలు
20. హెర్షెల్ గిబ్స్ (దక్షిణాఫ్రికా) - 6 నెలల నిషేధం..
2000లో భారత్తో జరిగిన వన్డే సందర్భంగా తక్కువ పరుగులు చేయాలనే ప్రతిపాదనను మొదట అంగీకరించినప్పటికీ, మ్యాచ్లో సాధారణంగా ఆడారు. అయినప్పటికీ ఆ ఆఫర్ను స్వీకరించినందుకు ఆయనపై ఆరు నెలల నిషేధం విధించబడింది.