Nepal Flash Floods: నేపాల్కు ఆలస్యంగా వరద సమాచారం.. సరిహద్దు దాటిన 16 నిమిషాలకు అలర్ట్
ఈ వార్తాకథనం ఏంటి
నేపాల్-చైనా సరిహద్దు ప్రాంతంలో ఇటీవల సంభవించిన ఆకస్మిక భారీ వరద వెనుక కారణాలు క్రమంగా వెలుగులోకి వస్తున్నాయి. ఈ ఘటన సమయంలో పెద్దగా వర్షం కురవకపోయినా.. ఒక్కసారిగా నీరు,బురద,మంచు,బండరాళ్లు, శిథిలాలతో కూడిన భారీ ప్రవాహం దిగువ ప్రాంతాలను ముంచెత్తింది. దీంతో ఊహించని స్థాయిలో విధ్వంసం చోటుచేసుకుంది. శాటిలైట్ చిత్రాల విశ్లేషణ ఆధారంగా చూస్తే.. హిమనదంలోని ఓ భారీ భాగం ఒక్కసారిగా కూలిపోయినట్లు తెలుస్తోంది. దాంతో మంచు, రాళ్లు, మట్టి పెద్ద మొత్తంలో నదిలోకి జారిపడ్డాయి. దీంతో కొంత సమయం పాటు నదీ ప్రవాహానికి సహజంగా అడ్డంకి ఏర్పడింది. ఈ అడ్డంకి చివరకు తెగిపోవడంతో నిల్వ ఉన్న నీరు, శిథిలాలు ఒక్కసారిగా దిగువ ప్రాంతాల వైపు దూసుకొచ్చినట్లు శాస్త్రవేత్తలు, అధికారులు ప్రాథమికంగా అంచనా వేస్తున్నారు.
వివరాలు
హిమనదం కూలి..
ఆగస్టు 26 ఉదయం నేపాల్-టిబెట్ సరిహద్దుకు సమీపంలోని హిమాలయ ప్రాంతంలో ఈ ఘటన చోటుచేసుకుంది.
హిమనదం దిగువ భాగం భారీగా విరిగిపడినట్లు శాటిలైట్ పరిశీలనలో గుర్తించారు.
సుమారు 5,200 మీటర్ల ఎత్తు నుంచి మంచు, రాళ్లు, మట్టి భారీగా కిందికి జారినట్లు సమాచారం.
ఈ ఐస్-రాక్ అవలాంచ్ ఖోలా నదిలోకి చేరడంతో నదీ ప్రవాహానికి తాత్కాలికంగా అడ్డంకి ఏర్పడింది.
నీరు, మంచు, మట్టి, రాళ్లు కలిసి అక్కడ తాత్కాలికంగా ఓ సరస్సు మాదిరి ఏర్పడినట్లు ప్రాథమిక ఆధారాలు సూచిస్తున్నాయి. దీనినే 'డెబ్రిస్ లేక్'గా పేర్కొంటున్నారు.
వివరాలు
అడ్డుకట్ట తెగడంతో ఒక్కసారిగా వరద
కొంతసేపటి తర్వాత ఈ సహజ అడ్డంకి భారీ నీటి ఒత్తిడిని తట్టుకోలేకపోయింది.
ఒక్కసారిగా తెగిపోవడంతో పెద్ద మొత్తంలో నీరు, బురద, మంచు, బండరాళ్లు, ఇతర శిథిలాలు వేగంగా దిగువ ప్రాంతాల వైపు ప్రవహించాయి.
ల్హెండే ఖోలా నుంచి భోటేకోషి నదిలోకి, అక్కడి నుంచి త్రిశూలీ నదీ వ్యవస్థలోకి ఈ భారీ ప్రవాహం చేరింది.
దాని ప్రభావంతో నదీ పరివాహక ప్రాంతాల్లోని గ్రామాలు, రహదారులు, వంతెనలు, విద్యుత్ ప్రాజెక్టులు, ఇతర మౌలిక వసతులు తీవ్రంగా దెబ్బతిన్నాయి.
కొన్ని ప్రాంతాల్లో నది నీటిమట్టం కేవలం అరగంట వ్యవధిలోనే దాదాపు 9 మీటర్ల మేర పెరిగినట్లు నివేదికలు వెల్లడించాయి.
వివరాలు
రసువా నుంచి టిబెట్ వరకు భారీ నష్టం
ఈ ఆకస్మిక వరదల తీవ్ర ప్రభావం నేపాల్లోని రసువా జిల్లాపై పడింది.
సరిహద్దుకు అవతల చైనాలోని టిబెట్ ప్రాంతంలో గైరాంగ్ కౌంటీ,గైరాంగ్ పోర్టు పరిసరాలు కూడా వరదలు,మట్టిపెళ్లలతో ప్రభావితమయ్యాయి.
భారీ ప్రవాహానికి రహదారులు, వంతెనలు కొట్టుకుపోవడంతో పలు ప్రాంతాలకు రాకపోకలు పూర్తిగా నిలిచిపోయాయి.
విద్యుత్ సరఫరా, కమ్యూనికేషన్ వ్యవస్థలు కూడా దెబ్బతిన్నాయి. మృతులు, గల్లంతైన వారి సంఖ్యపై అధికారిక లెక్కలు పరిస్థితిని బట్టి మారుతున్నాయి.
ఆగస్టు 27 నాటికి నేపాల్, టిబెట్ ప్రాంతాలను కలిపి వందలాది మంది మరణించినట్లు, వెయ్యికి పైగా మంది ఆచూకీ తెలియకుండా పోయినట్లు వివిధ నివేదికలు పేర్కొన్నాయి.
సహాయక, గాలింపు చర్యలు ఇంకా కొనసాగుతున్న నేపథ్యంలో తుది మృతులు, గల్లంతైన వారి సంఖ్యలో మార్పులు ఉండే అవకాశం ఉంది.
వివరాలు
భూకంపం వల్లే హిమనదం కూలిందా?
వరదకు ముందు భూకంపం సంభవించినట్లు తొలుత వార్తలు రావడంతో.. అదే హిమనదం కూలిపోవడానికి కారణమై ఉండొచ్చనే అనుమానాలు వ్యక్తమయ్యాయి.
అయితే ఆ తర్వాత అమెరికా జియోలాజికల్ సర్వే (USGS) చేసిన విశ్లేషణలో కీలక విషయం వెల్లడైంది.
తొలుత భూకంపంగా నమోదైన ప్రకంపనలు వాస్తవానికి హిమనదం, భారీ రాళ్లు కూలిపోవడం వల్ల ఏర్పడిన భూకంప తరంగాలు కావచ్చని USGS పేర్కొంది.
అంటే ప్రస్తుతం అందుబాటులో ఉన్న ఆధారాలను బట్టి చూస్తే.. భూకంపం ప్రధాన కారణం కంటే హిమనదం కూలిపోవడమే ఈ ఘటనలో కీలక పరిణామంగా కనిపిస్తోంది.
అయితే హిమనదం ఎందుకు కూలిపోయిందనే ప్రశ్నకు మాత్రం ఇంకా స్పష్టమైన సమాధానం లభించలేదు.
వివరాలు
భూకంపం వల్లే హిమనదం కూలిందా?
అధిక ఉష్ణోగ్రతలు, వేగంగా మంచు కరగడం, అక్కడి భౌగోళిక పరిస్థితులు వంటి అంశాలు దీనికి కారణమయ్యాయా అనే కోణంలో శాస్త్రవేత్తలు పరిశోధనలు చేస్తున్నారు.
వాతావరణ మార్పుల కారణంగా ప్రపంచవ్యాప్తంగా హిమనదాలు వేగంగా క్షీణిస్తున్నాయనే విషయానికి శాస్త్రీయ ఆధారాలు ఉన్నాయి.
అయితే ఈ ప్రత్యేక ఘటనకు నేరుగా వాతావరణ మార్పులే కారణమని ఇప్పుడే నిర్ధారించలేమని నిపుణులు స్పష్టం చేస్తున్నారు.
వివరాలు
చైనా ముందే ప్రమాదాన్ని గుర్తించిందా?
ఈ విపత్తు తర్వాత నేపాల్లో మరో ముఖ్యమైన ప్రశ్న తెరపైకి వచ్చింది.
టిబెట్ వైపు ప్రమాదకర పరిస్థితి ఏర్పడిన విషయం చైనా అధికారులకు ముందుగానే తెలిసిందా?
తెలిసి ఉంటే నేపాల్ను ఎందుకు అప్రమత్తం చేయలేదన్నదే ఆ ప్రశ్న.
సరిహద్దు ప్రాంతాల్లో వరదలు,హిమనద సరస్సుల ఆకస్మిక విస్ఫోటనాలపై రియల్టైమ్ సమాచారాన్ని ఇరుదేశాలు పరస్పరం పంచుకునే వ్యవస్థను మరింత బలోపేతం చేయాల్సిన అవసరం ఉందని నేపాల్కు చెందిన కొందరు అధికారులు, నిపుణులు అభిప్రాయపడుతున్నారు.
నేపాల్,చైనా మధ్య సాధారణ హైడ్రోలాజికల్ డేటా షేరింగ్కు స్పష్టమైన,సమగ్ర అధికారిక వ్యవస్థ లేదనే అంశం గతంలోనే ప్రస్తావనకు వచ్చింది.
అయితే ఈ ఘటనలో చైనాకు ప్రమాదం ముందుగానే తెలిసినా కావాలనే నేపాల్ను హెచ్చరించలేదని చెప్పడానికి ఇప్పటివరకు ఎలాంటి నిర్ధారిత ఆధారం లేదు.
వివరాలు
ముందస్తు హెచ్చరిక వ్యవస్థలోనే అసలు లోపమా?
మరోవైపు చైనా అధికారులు మాత్రం ఈ ఘటన నేపాల్ వైపు సంభవించిన హిమనదం లేదా భూమి కదలికలతో ప్రారంభమైందని చెబుతున్నారు.
తమపై వస్తున్న ఆరోపణలు తప్పుదోవ పట్టించేవిగా ఉన్నాయని చైనా పేర్కొంది.
నేపాల్ అధికారుల ప్రకారం.. వరద సరిహద్దు దాటి తమ ప్రాంతంలోకి వచ్చిన తర్వాతే ఈ ఘటనపై సమాచారం అందింది.
ఓ నివేదిక ప్రకారం.. వరద సరిహద్దును దాటిన దాదాపు 16 నిమిషాల తర్వాత నేపాల్ హైడ్రాలజీ, వాతావరణ శాఖకు సమాచారం చేరింది.
ఆ తర్వాత దిగువ ప్రాంతాల్లోని ప్రజలను అప్రమత్తం చేసేందుకు SMS హెచ్చరికలు పంపారు.
అయితే అప్పటికే ఎగువ ప్రాంతాల్లో వరద తన విధ్వంసాన్ని ప్రారంభించడంతో ఈ హెచ్చరికలు ఆలస్యంగా చేరినట్లయ్యాయి.
వివరాలు
ముందస్తు హెచ్చరిక వ్యవస్థలోనే అసలు లోపమా?
ఈ అంశమే ప్రస్తుతం మొత్తం విపత్తులో అత్యంత కీలకమైన ప్రశ్నగా మారింది.
సరిహద్దులు దాటి ప్రవహించే నదుల విషయంలో రియల్టైమ్ నీటిమట్టం సమాచారం,హిమనద సరస్సుల పర్యవేక్షణ,శాటిలైట్ ఆధారిత సమాచారం,అత్యవసర హెచ్చరికలను తక్షణమే పరస్పరం పంచుకునే వ్యవస్థ ఉంటే పరిస్థితి కొంత భిన్నంగా ఉండేదా అనే అంశంపై ఇప్పుడు చర్చ జరుగుతోంది.
ముఖ్యంగా దిగువ ప్రాంతాల్లో నివసించే ప్రజలకు కొంత ముందుగానే సమాచారం అందించి, వారిని సురక్షిత ప్రాంతాలకు తరలించే అవకాశం ఉండేదా అనే ప్రశ్నకు సమాధానం వెతకాల్సి ఉంది.
ఈ ఘటన హిమాలయ ప్రాంతాల్లో సరిహద్దులు దాటి సంభవించే ప్రకృతి విపత్తులను ఎదుర్కొనేందుకు మెరుగైన పర్యవేక్షణ, వేగవంతమైన సమాచార మార్పిడి, సమర్థమైన ముందస్తు హెచ్చరిక వ్యవస్థల అవసరాన్ని మరోసారి స్పష్టం చేసింది.