NASA: సాలీడును తలపిస్తున్న భారీ బిలం.. ఉపగ్రహ చిత్రంలో అరుదైన దృశ్యం
ఈ వార్తాకథనం ఏంటి
ఆస్ట్రేలియాలోని పశ్చిమ ప్రాంతంలో సాలీడును పోలిన ఓ వింత భౌగోళిక నిర్మాణం అందరి దృష్టిని ఆకర్షిస్తోంది. 'స్పైడర్ క్రేటర్'గా పిలిచే ఈ భారీ బిలం కోట్ల ఏళ్ల క్రితం ఓ ఉల్క భూమిని ఢీకొనడం వల్ల ఏర్పడింది. ఆ తర్వాత వందల మిలియన్ల సంవత్సరాల పాటు జరిగిన భూక్షయం కారణంగా దీనికి సాలీడు ఆకారం వచ్చిందని అమెరికా అంతరిక్ష పరిశోధన సంస్థ నాసా వెల్లడించింది. నాసా,అమెరికా భూగర్భ సర్వే సంస్థ (యూఎస్‌జీఎస్‌) సంయుక్తంగా నిర్వహిస్తున్న ల్యాండ్‌శాట్‌-9 ఉపగ్రహంలోని ఆపరేషనల్ ల్యాండ్ ఇమేజర్ (ఓఎల్‌ఐ) ఈ బిలానికి సంబంధించిన చిత్రాన్ని 2026 సెప్టెంబర్ 20న తీసింది. పశ్చిమ ఆస్ట్రేలియాలోని కింబర్లీ ప్రాంతంలో ఈ నిర్మాణం ఉంది.
వివరాలు
సాలీడు ఆకారం ఎలా ఏర్పడింది?
మొత్తం బిలం అండాకారంలో ఉండగా.. ఇది సుమారు 13 కిలోమీటర్ల పొడవు,11 కిలోమీటర్ల వెడల్పుతో విస్తరించింది. మధ్యలో సాలీడును పోలిన భాగం దాదాపు 4 కిలోమీటర్ల వెడల్పుతో ఉంది.
భూగర్భ శాస్త్రవేత్తల అంచనా ప్రకారం..ఉల్క భూమిని బలంగా ఢీకొన్న సమయంలో ఏర్పడిన ప్రకంపనల వల్ల బిలం అడుగుభాగం పైకి ఉబికింది.
ఈ ప్రక్రియలో మధ్యలో ఏర్పడిన ఎత్తైన ప్రాంతం కాలక్రమేణా ప్రస్తుత ఆకారాన్ని సంతరించుకుంది.
సాలీడు కాళ్లను పోలిన తెల్లటి నిర్మాణాలు ఇసుకరాయి పొరలతో ఏర్పడిన ఎత్తైన శిఖరాలు.. చుట్టుపక్కల ఉన్న ఇతర రాతి పొరలు భూక్షయం కారణంగా క్రమంగా అరిగిపోయినా.. ఈ ఇసుకరాయి నిర్మాణాలు మాత్రం అలాగే మిగిలిపోయాయి.
దశాబ్దాలుగా శాస్త్రవేత్తలు ఈ బిలం ఎలా ఏర్పడిందనే విషయంపై పరిశోధనలు చేశారు.
వివరాలు
సాలీడు ఆకారం ఎలా ఏర్పడింది?
తొలుత కొందరు దీన్ని అగ్నిపర్వత కార్యకలాపాల వల్ల ఏర్పడిన నిర్మాణంగా భావించారు.
అయితే, క్షేత్రస్థాయి పరిశోధనల్లో పురాతన ఉల్కాపాతానికి సంబంధించిన ఆధారాలు బయటపడ్డాయి.
ఉల్క భూమిని ఢీకొన్నప్పుడు ఏర్పడే తీవ్రమైన ప్రకంపనల వల్ల రాళ్లలో ఏర్పడే 'షాటర్ కోన్స్' అనే పగుళ్లు ఈ బిలం మధ్యలోని గుమ్మటాకార ప్రాంతంలో కనిపించాయి.
అంతేకాకుండా, ఇసుకరాయిలో లభించిన తీవ్ర ఒత్తిడికి గురైన క్వార్ట్జ్, జిర్కాన్ స్ఫటికాలను కూడా శాస్త్రవేత్తలు అధ్యయనం చేస్తున్నారు.
వీటిపై ప్రయోగశాలల్లో చేసే విశ్లేషణ ద్వారా ఉల్క ఏ కోణంలో భూమిని ఢీకొట్టిందో తెలుసుకునే అవకాశం ఉంది.
అయితే, ఈ ఉల్కాపాతం కచ్చితంగా ఎప్పుడు జరిగిందనే విషయం మాత్రం ఇంకా తెలియరాలేదు.