LOADING...
Iran: ఇరాన్‌ కొత్త వ్యూహం.. మళ్లీ తెరుచుకుంటున్న భూగర్భ క్షిపణి టన్నెల్లు!
ఇరాన్‌ కొత్త వ్యూహం.. మళ్లీ తెరుచుకుంటున్న భూగర్భ క్షిపణి టన్నెల్లు!

Iran: ఇరాన్‌ కొత్త వ్యూహం.. మళ్లీ తెరుచుకుంటున్న భూగర్భ క్షిపణి టన్నెల్లు!

వ్రాసిన వారు Sirish Praharaju
Jun 01, 2026
01:12 pm

ఈ వార్తాకథనం ఏంటి

కాల్పుల విరమణ ఒప్పందాలు, శాంతి చర్చలు, దౌత్యపరమైన ప్రయత్నాలతో పశ్చిమాసియాలో నెలకొన్న ఉద్రిక్తతలు క్రమంగా తగ్గుముఖం పట్టాయని ప్రపంచ దేశాలు భావించాయి. అయితే తాజాగా వెలుగులోకి వచ్చిన శాటిలైట్‌ చిత్రాలు మరోసారి ఆ ప్రాంతంపై అంతర్జాతీయ దృష్టిని మళ్లించాయి. కొన్ని వారాల క్రితం తీవ్ర దాడులకు గురై ధ్వంసమైనట్లు కనిపించిన ఇరాన్‌ భూగర్భ క్షిపణి స్థావరాల్లో మళ్లీ కార్యకలాపాలు ప్రారంభమైన సంకేతాలు కనిపిస్తున్నాయి. ముఖ్యంగా పర్వతాల అడుగున నిర్మించిన రహస్య టన్నెల్‌ నెట్‌వర్క్‌ల వద్ద వేగంగా పునరుద్ధరణ పనులు జరుగుతుండటం భద్రతా నిపుణులను అప్రమత్తం చేస్తోంది.

వివరాలు 

50 మార్గాల పునరుద్ధరణ 

అమెరికా, ఇజ్రాయెల్‌ సంయుక్త దాడుల కారణంగా తీవ్ర నష్టం వాటిల్లినట్లు భావించిన ఇరాన్‌ భూగర్భ క్షిపణి కేంద్రాలను తిరిగి వినియోగంలోకి తీసుకురావడానికి అక్కడి అధికారులు చర్యలు చేపట్టినట్లు తాజా శాటిలైట్‌ చిత్రాలు సూచిస్తున్నాయి. అంతర్జాతీయ మీడియా కథనాల ప్రకారం, దాడులకు గురైన 18 ప్రధాన భూగర్భ క్షిపణి కేంద్రాలకు సంబంధించిన 69 టన్నెల్‌ ప్రవేశ మార్గాల్లో ఇప్పటికే 50 మార్గాలను పునరుద్ధరించినట్లు సమాచారం. దీంతో ఇరాన్‌ క్షిపణి సామర్థ్యం నిజంగా ఎంత మేర దెబ్బతిన్నదనే అంశంపై ప్రపంచవ్యాప్తంగా మళ్లీ చర్చ మొదలైంది.

వివరాలు 

దాడులకు గురైన 450కు పైగా క్షిపణి సంబంధిత లక్ష్యాలు, నిల్వ కేంద్రాలు, ప్రయోగ సదుపాయాలు

గత కొంతకాలంగా ఇరాన్‌ క్షిపణి మౌలిక సదుపాయాలపై అమెరికా, ఇజ్రాయెల్‌ లక్ష్యిత దాడులు నిర్వహించాయి. ముఖ్యంగా భూగర్భంలో ఏర్పాటు చేసిన క్షిపణి నిల్వ కేంద్రాలు, ప్రయోగ స్థావరాలు, టన్నెల్‌ వ్యవస్థలను లక్ష్యంగా చేసుకున్నట్లు ప్రకటించాయి. ఈ దాడుల ప్రధాన ఉద్దేశం ఇరాన్‌ దీర్ఘశ్రేణి క్షిపణుల వినియోగ సామర్థ్యాన్ని దెబ్బతీయడమే. టన్నెల్‌ల ప్రవేశ మార్గాలను ధ్వంసం చేయడం ద్వారా లోపల నిల్వ చేసిన ఆయుధాలను బయటకు తీసుకురాలేని పరిస్థితి సృష్టించాలనే వ్యూహాన్ని అవలంబించాయి. పాశ్చాత్య అంచనాల ప్రకారం యుద్ధ సమయంలో 450కు పైగా క్షిపణి సంబంధిత లక్ష్యాలు, నిల్వ కేంద్రాలు, ప్రయోగ సదుపాయాలు దాడులకు గురయ్యాయి.

Advertisement

వివరాలు 

భిన్నమైన పరిస్థితిని ప్రతిబింబిస్తున్న తాజా శాటిలైట్‌ చిత్రాలు

అయితే తాజా శాటిలైట్‌ చిత్రాలు భిన్నమైన పరిస్థితిని ప్రతిబింబిస్తున్నాయి. సీఎన్‌ఎన్‌ విశ్లేషించిన ఎయిర్‌బస్‌ డిఫెన్స్‌ అండ్‌ స్పేస్‌ చిత్రాల ప్రకారం, కాల్పుల విరమణ అనంతరం ఇరాన్‌ పెద్ద ఎత్తున పునరుద్ధరణ పనులను ప్రారంభించింది. బుల్డోజర్లు, డంప్‌ ట్రక్కులు, భారీ యంత్రాల సహాయంతో ధ్వంసమైన టన్నెల్‌ ప్రవేశ మార్గాల వద్ద మట్టిని తొలగిస్తూ వాటిని తిరిగి వినియోగానికి సిద్ధం చేస్తోంది. భారీ బాంబుల దాడులతో ఏర్పడిన గుంతలను పూడ్చివేస్తూ, భూగర్భ కేంద్రాలకు వెళ్లే మార్గాలను మళ్లీ అందుబాటులోకి తీసుకువస్తున్నట్లు చిత్రాల్లో స్పష్టంగా కనిపిస్తోంది.

Advertisement

వివరాలు 

90 శాతం మేర దెబ్బతిన్న ఇరాన్‌ క్షిపణి ప్రయోగ సామర్థ్యం

ఈ పరిణామం అమెరికా, ఇజ్రాయెల్‌ వ్యూహాత్మక అంచనాలపై కూడా ప్రశ్నలు లేవనెత్తుతోంది. దాడుల అనంతరం ఇరాన్‌ క్షిపణి ప్రయోగ సామర్థ్యం దాదాపు 90 శాతం మేర దెబ్బతిన్నట్లు పాశ్చాత్య విశ్లేషకులు పేర్కొన్నారు. కనీసం 29 క్షిపణి ప్రయోగ కేంద్రాలు, నాలుగు ప్రధాన క్షిపణి తయారీ సముదాయాలు తీవ్ర నష్టాన్ని చవిచూశాయని అప్పట్లో నివేదికలు వెల్లడించాయి. అయితే ప్రస్తుతం బయటపడుతున్న ఆధారాలు చూస్తే క్షిపణి నిల్వలు పూర్తిగా నాశనం కాలేదని, కేవలం భూగర్భంలోనే చిక్కుకుపోయి ఉండవచ్చని కొందరు నిపుణులు అంచనా వేస్తున్నారు. టన్నెల్‌ మార్గాలను తిరిగి తెరవగలిగితే ఆ క్షిపణులను మళ్లీ వినియోగించే అవకాశం ఉంటుందని వారు భావిస్తున్నారు.

వివరాలు 

సైనిక మౌలిక వసతులను వేగంగా పునర్నిర్మించిన ఇరాన్

ఇరాన్‌కు భూగర్భ క్షిపణి కేంద్రాలు అత్యంత కీలకమైన వ్యూహాత్మక ఆస్తులుగా పరిగణించబడుతున్నాయి. పర్వతాల లోపల, వందల మీటర్ల లోతులో నిర్మించిన ఈ కేంద్రాలు వైమానిక దాడులను తట్టుకునేలా ప్రత్యేకంగా రూపొందించబడ్డాయి. అందుకే అమెరికా, ఇజ్రాయెల్‌ దాడుల్లో ఇవే ప్రధాన లక్ష్యాలుగా మారాయి. అయినప్పటికీ, గతంలో కూడా దెబ్బతిన్న సైనిక మౌలిక వసతులను వేగంగా పునర్నిర్మించిన అనుభవం ఇరాన్‌కు ఉంది. ప్రస్తుతం జరుగుతున్న పునరుద్ధరణ చర్యలు ఆ సామర్థ్యాన్ని మరోసారి నిరూపిస్తున్నాయని భద్రతా నిపుణులు అభిప్రాయపడుతున్నారు.

వివరాలు 

మధ్యప్రాచ్య భద్రతా సమీకరణాలపై ప్రభావం

ఇదిలా ఉండగా, హర్ముజ్‌ జలసంధి పరిసరాల్లోని కొన్ని క్షిపణి స్థావరాల్లో కూడా కార్యకలాపాలు తిరిగి ప్రారంభమైనట్లు పాశ్చాత్య గూఢచార వర్గాలు అంచనా వేస్తున్నాయి. ప్రపంచ చమురు రవాణాకు అత్యంత కీలకమైన ఈ ప్రాంతంలో ఇరాన్‌ మళ్లీ తన క్షిపణి సామర్థ్యాన్ని పెంచుకుంటే మధ్యప్రాచ్య భద్రతా సమీకరణాలపై దాని ప్రభావం గణనీయంగా ఉండే అవకాశముందని నిపుణులు హెచ్చరిస్తున్నారు.

వివరాలు 

పలు టన్నెల్లు తిరిగి వినియోగంలోకి..

ధ్వంసమైన టన్నెల్లను తిరిగి అందుబాటులోకి తీసుకురావడం,భూగర్భ స్థావరాల్లో కార్యకలాపాలను పునరుద్ధరించడం ద్వారా ఇరాన్‌ తన వ్యూహాత్మక బలాన్ని మళ్లీ పటిష్ఠం చేసుకునే దిశగా అడుగులు వేస్తున్నట్లు కనిపిస్తోంది. ఇప్పటికే పలు టన్నెల్లు తిరిగి వినియోగంలోకి రావడం, భూగర్భ నిల్వల్లో ఇంకా గణనీయమైన క్షిపణి సామర్థ్యం మిగిలి ఉండవచ్చన్న అంచనాలు పశ్చిమాసియా భద్రతా పరిస్థితులను మరోసారి సంక్లిష్టంగా మారుస్తున్నాయి. దీంతో పశ్చిమాసియా సంక్షోభం పూర్తిగా ముగిసిపోయిందని భావించేందుకు ప్రపంచం ఇంకా సిద్ధంగా లేదనే అభిప్రాయం వ్యక్తమవుతోంది.

Advertisement