US Iran Peace Talks : హర్మూజ్ తెరిచేందుకు ఇరాన్ ఏడు రోజుల ప్రణాళిక.. అమెరికా ముందు కీలక ప్రతిపాదన
ఈ వార్తాకథనం ఏంటి
అమెరికా-ఇరాన్ మధ్య కొనసాగుతున్న తీవ్ర ఉద్రిక్తతలకు దౌత్య మార్గంలో పరిష్కారం కనుగొనే ప్రయత్నాలు మొదలైనట్లు తెలుస్తోంది. అమెరికా తమ పోర్టులపై విధించిన దిగ్బంధనాన్ని తొలగిస్తే.. హర్మూజ్ జలసంధిని తిరిగి తెరిచేందుకు సిద్ధంగా ఉన్నామని ఇరాన్ సంకేతాలిచ్చింది. ఇందుకోసం ఏడు రోజుల ప్రణాళికను అమెరికాకు మధ్యవర్తుల ద్వారా అందించినట్లు ఇరాన్ విదేశాంగ మంత్రి సయ్యద్ అబ్బాస్ అరాగ్చి వెల్లడించారు. ఐక్యరాజ్య సమితి సాధారణ సభ సమావేశాల సందర్భంగా న్యూయార్క్లో ఇరు దేశాల ప్రతినిధుల మధ్య ప్రాథమిక చర్చలు జరుగుతున్నట్లు అంతర్జాతీయ మీడియా కథనాలు పేర్కొంటున్నాయి.
వివరాలు
దశలవారీగా సంక్షోభానికి ముగింపు
ప్రస్తుత సంక్షోభాన్ని ఒక్కసారిగా కాకుండా దశలవారీగా పరిష్కరించుకోవడం సరైన మార్గమని ఇరాన్ సీనియర్ అధికారి ఒకరు తెలిపారు.
తొలి దశలో అమెరికా ఇరాన్ పోర్టులపై విధించిన దిగ్బంధనాన్ని ఎత్తివేయాలని,దానికి ప్రతిగా హర్మూజ్ జలసంధిని తిరిగి తెరవాలని ప్రతిపాదించినట్లు సమాచారం.
ఆ తర్వాత స్తంభింపజేసిన ఇరాన్ ఆస్తులకు సంబంధించిన అంశాలను కూడా చర్చించే అవకాశం ఉందని తెలుస్తోంది.
హర్మూజ్లో టోల్ వసూలు చేయాలన్న అంశంపై ఇరాన్ కొంత వెనక్కి తగ్గినట్లు సమాచారం.
ఈ అంశాన్ని ప్రధాన ఒప్పందంలో భాగంగా కాకుండా ప్రత్యేకంగా చర్చించేందుకు సిద్ధంగా ఉన్నట్లు తెలుస్తోంది.
మరోవైపు ఆర్థిక ఆంక్షలు, పోర్టులపై దిగ్బంధనాన్ని పూర్తిగా తొలగించాలంటే.. భవిష్యత్తులో ఇరాన్ నుంచి దాడులు జరగవని లిఖితపూర్వక హామీ ఇవ్వాలని అమెరికా ప్రతినిధులు కోరినట్లు సమాచారం.
వివరాలు
గల్ఫ్ దేశాల నిశిత పరిశీలన
అమెరికా-ఇరాన్ మధ్య జరుగుతున్న చర్చలను గల్ఫ్ దేశాలు నిశితంగా గమనిస్తున్నాయి.
హర్మూజ్ జలసంధిపై ఇరాన్కు శాశ్వత నియంత్రణ కల్పించే ఏ ఒప్పందాన్నైనా తాము అంగీకరించబోమని ఆ దేశాలు మొదటి నుంచీ చెబుతున్నాయి.
ఈ నేపథ్యంలో చర్చల్లో హర్మూజ్ భవిష్యత్ నిర్వహణ కూడా కీలక అంశంగా మారింది.
వివరాలు
'శాంతి చర్చలకు సిద్ధంగా ఉన్నాం'
తమ అణు కార్యక్రమం పూర్తిగా శాంతియుత ప్రయోజనాల కోసమేనని ఇరాన్ విదేశాంగ మంత్రి అబ్బాస్ అరాగ్చి తెలిపారు.
ఈ అంశంపై శాంతియుత చర్చలు, సంప్రదింపులు కొనసాగించేందుకు తమ దేశం కట్టుబడి ఉందని స్పష్టం చేశారు.
అమెరికా, ఇజ్రాయెల్ మాత్రం హర్మూజ్ జలసంధిలో అస్థిరతకు ఇరానే కారణమన్న తప్పుడు ప్రచారం చేస్తున్నాయని ఆయన ఆరోపించారు.
అంతర్జాతీయ చట్టాలను ఉల్లంఘిస్తూ అమెరికా బెదిరింపులకు పాల్పడుతున్నప్పటికీ.. జర్మనీ సహా కొన్ని యూరప్ దేశాలు మౌనం వహిస్తున్నాయని అరాగ్చి విమర్శించారు.
ఐక్యరాజ్యసమితిపై ప్రపంచ దేశాలకు విశ్వాసం పెరగాలంటే.. ముందుగా అన్ని దేశాలు అంతర్జాతీయ చట్టాలు, ఐరాస నిబంధనలను పాటించాలని ఇరాన్ డిమాండ్ చేసింది.
వివరాలు
జూన్ ఒప్పందాన్ని అమలు చేయలేదన్న ఆరోపణ
ఇదిలా ఉండగా.. ఈ ఏడాది జూన్లో అమెరికా-ఇరాన్ మధ్య కుదిరిన ఒప్పందాన్ని అమలు చేయడంలో అమెరికా అధ్యక్షుడు డొనాల్డ్ ట్రంప్ విఫలమయ్యారని ఇరాన్ అధ్యక్షుడు మసూద్ పెజెష్కియన్ ఆరోపించారు.
అప్పట్లో అమెరికా అధ్యక్షుడితో ఒక అవగాహనకు వచ్చామని, దానిపై సంతకాలు కూడా జరిగాయని ఆయన పేర్కొన్నారు.
ఆ ఒప్పందం ఆధారంగా ముందుకు సాగేందుకు ఇరాన్ ఇప్పటికీ సిద్ధంగా ఉందని పెజెష్కియన్ చెప్పారు.
కార్యాచరణ ప్రణాళికపైనా అంగీకారం కుదిరిందని తెలిపారు. జూన్లో కుదిరిన అవగాహనలో కాల్పుల విరమణను కొనసాగించడం, హర్మూజ్ జలసంధిని తిరిగి తెరవడం వంటి అంశాలు ఉన్నట్లు అప్పటి నివేదికలు వెల్లడించాయి.
హర్మూజ్ను తాము మూసివేయలేదని పెజెష్కియన్ స్పష్టం చేశారు. అయితే తమపై దాడులు జరిగాయని ఆయన ఆరోపించారు.
వివరాలు
సైనిక చర్యలతో పరిస్థితి మరింత దిగజారిందన్న ఇరాన్
ఇరాన్ సుప్రీం లీడర్ను హత్య చేశారని, శాస్త్రవేత్తలు, సైనిక కమాండర్లు, ప్రభుత్వ అధికారులు కూడా దాడులకు లక్ష్యంగా మారారని పేర్కొన్నారు.
అమెరికా అనుసరిస్తున్న వ్యూహాన్ని కూడా పెజెష్కియన్ తీవ్రంగా తప్పుబట్టారు.
చర్చల ద్వారా సమస్యలను పరిష్కరించుకునే బదులు అమెరికా సైనిక చర్యలకు దిగడం వల్లే పశ్చిమాసియాలో పరిస్థితి మరింత క్లిష్టంగా మారిందని ఆయన అన్నారు.
ఇరాన్తో చర్చలకు ఉన్న దౌత్య మార్గాలను అమెరికానే స్వయంగా మూసివేసిందని పెజెష్కియన్ ఆరోపించారు.
వివరాలు
సైనిక చర్యలతో పరిస్థితి మరింత దిగజారిందన్న ఇరాన్
ఒక వార్తా సంస్థకు ఇచ్చిన ఇంటర్వ్యూలో ఆయన ఈ వ్యాఖ్యలు చేశారు.
మొత్తంగా.. హర్మూజ్ జలసంధి పునఃప్రారంభం, అమెరికా పోర్టు దిగ్బంధనం తొలగింపు, అణు కార్యక్రమంపై చర్చల పునరుద్ధరణ, భవిష్యత్ దాడులను నివారించే హామీ వంటి అంశాలు ఇరాన్-అమెరికా మధ్య చర్చల్లో కీలకంగా మారాయి.
తాజా ఏడు రోజుల ప్రణాళికపై అమెరికా స్పందన ఇప్పుడు తదుపరి పరిణామాలను నిర్ణయించనుంది.